Barracuda-500M, Patriot i amunicja 155 mm. MON o przyszłości produkcji kluczowego uzbrojenia

Były minister obrony nardowej poseł Mariusz Błaszczak, złożył interpelacje nr 19454 do ministra obrony narodowej w sprawie zamówień Sił Zbrojnych RP warunkujących realizację inwestycji w polskim przemyśle obronnym. Jak czytamy w uzasadnieniu:

W ostatnich miesiącach przedstawiciele rządu RP zapowiedzieli szereg dużych inwestycji mających prowadzić do utworzenia w Polsce nowych zdolności produkcyjnych w sektorze obronnym. Dotyczą one m.in. amunicji artyleryjskiej kal. 155 mm, pocisków rakietowych, pocisków manewrujących oraz potencjalnie pocisków PAC-3 przeznaczonych do systemów Patriot.

Jak wskazują jednak doniesienia medialne, zasadniczym warunkiem ekonomicznej racjonalności części tych przedsięwzięć jest zapewnienie odpowiednio dużych i wieloletnich zamówień ze strony Sił Zbrojnych RP. Powstaje zatem ryzyko, że część zapowiadanych zdolności przemysłowych zostanie utworzona bez zapewnienia odpowiedniego portfela zamówień, a tym samym nie osiągnie zakładanej skali produkcji.

Szczególne wątpliwości dotyczą zapowiedzianego uruchomienia w Polsce produkcji pocisków manewrujących Barracuda-500M. W lipcu 2026 r. PGZ SA, WZL nr 2 SA i Anduril Industries Inc. zawarły umowę o współpracy dotyczącą montażu, a następnie produkcji tych pocisków w Polsce. Publicznie zapowiedziano możliwość produkcji kilku tysięcy sztuk. Jednocześnie nie przedstawiono informacji o zawarciu przez Ministerstwo Obrony Narodowej lub Agencję Uzbrojenia kontraktu na zakup tego uzbrojenia dla Sił Zbrojnych RP.

W związku z tym zadał następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Obrony Narodowej lub Agencja Uzbrojenia zawarły, prowadzą negocjacje albo planują zawarcie umowy na zakup pocisków Barracuda-500M dla Sił Zbrojnych RP? Jeżeli tak, jaki jest przewidywany termin zawarcia umowy oraz planowany wolumen zamówienia?
2. Jakie zapotrzebowanie Sił Zbrojnych RP na pociski Barracuda-500M lub inne pociski tej rodziny zostało określone przez MON i Sztab Generalny WP?
3. Czy przed podpisaniem umowy PGZ SA – WZL nr 2 SA – Anduril Industries Inc. Ministerstwo Obrony Narodowej przedstawiło deklarację dotyczącą przyszłego zakupu tego uzbrojenia? Jeżeli tak, czego dokładnie dotyczyła?
4. Czy przeprowadzono analizę zasadności ekonomicznej uruchomienia w Polsce produkcji Barracuda-500M przy określonym poziomie zamówień Sił Zbrojnych RP? Jaki minimalny wolumen produkcji jest niezbędny dla ekonomicznego uzasadnienia przedsięwzięcia?
5. Czy MON lub Agencja Uzbrojenia podjęły formalne działania zmierzające do uruchomienia w Polsce produkcji lub współprodukcji pocisków PAC-3/PAC-3 MSE dla systemów Patriot?
6. Jaki wolumen pocisków PAC-3/PAC-3 MSE MON planuje pozyskać w latach 2026-2035 i jaka część tego zapotrzebowania mogłaby zostać pokryta przez potencjalną produkcję prowadzoną w Polsce?
7. Na jakim etapie znajdują się rozmowy ze stroną amerykańską i Lockheed Martin dotyczące uruchomienia produkcji lub współprodukcji PAC-3 w Polsce? Czy dotyczą one pełnej produkcji pocisku, montażu końcowego czy produkcji określonych komponentów?
8. Czy MON przedstawił producentowi PAC-3 deklarację dotyczącą minimalnego wolumenu zamówień, który Polska byłaby gotowa zrealizować w przypadku ulokowania części produkcji w naszym kraju?
9. Jakie wieloletnie zamówienia MON i Agencja Uzbrojenia przewidują dla krajowych zdolności produkcji amunicji artyleryjskiej kal. 155 mm tworzonych obecnie przez spółki PGZ SA?
10. Ile sztuk amunicji 155 mm rocznie zamierza zamawiać MON w polskim przemyśle w latach 2027-2035?
11. Czy przewidywane obecnie zamówienia MON zapewnią pełne wykorzystanie mocy produkcyjnych powstających dzięki inwestycjom finansowanym ze środków publicznych?
12. Czy dla każdej inwestycji przemysłowej wspieranej przez państwo, która ma służyć potrzebom Sił Zbrojnych RP, MON określił minimalny gwarantowany poziom zamówień?
13. Które spośród nowych inwestycji w polskim przemyśle obronnym posiadają już zabezpieczenie w postaci podpisanych umów wykonawczych z Agencją Uzbrojenia, a które są obecnie realizowane lub przygotowywane bez zawartego kontraktu na dostawy dla Wojska Polskiego?
14. Jaka jest łączna wartość inwestycji przemysłowych związanych z potrzebami Sił Zbrojnych RP, które są obecnie realizowane lub przygotowywane pomimo braku zawartego kontraktu na zakup produkowanego w przyszłości uzbrojenia lub amunicji?
15. Jak MON zamierza zagwarantować, że wielomiliardowe inwestycje w nowe moce produkcyjne polskiego przemysłu obronnego nie zakończą się powstaniem zakładów i linii produkcyjnych, dla których następnie zabraknie zamówień ze strony Sił Zbrojnych RP?

Inwestycje w polski przemysł obronny nabierają tempa. MON ujawnia plany produkcji pocisków Barracuda 500, PAC-3 i amunicji 155 mm

W odpowiedzi na interpelację nr 19454 posła Mariusza Błaszczaka, Ministerstwo Obrony Narodowej przedstawiło aktualne informacje na temat strategicznych zamówień dla Sił Zbrojnych RP, które mają bezpośredni wpływ na rozwój krajowego potencjału produkcyjnego. Istotną informacją jest potwierdzenie planów związanych z pociskami Barracuda 500. Jak informuje MON, umowa o współpracy zawarta między Polską Grupą Zbrojeniową (PGZ), Wojskowymi Zakładami Lotniczymi Nr 2 S.A. (WZL Nr 2) a amerykańską firmą Anduril Industries zakłada ulokowanie w Polsce najpierw montażu, a docelowo pełnej produkcji tych autonomicznych, rakietowych pocisków manewrujących dalekiego zasięgu. Współpraca ta jest rozwinięciem porozumienia zawartego w październiku 2025 roku.

Jest to projekt o ogromnym znaczeniu strategicznym. Dzięki temu partnerstwu w Polsce ma powstać jedna z pierwszych w Europie wielkoskalowych linii produkcyjnych niskokosztowych pocisków nowej generacji. MON podkreśla, że współpraca ta znacząco zwiększy możliwości obronne Polski jako kluczowego państwa wschodniej flanki NATO. Ostateczny wolumen zamówień dla Sił Zbrojnych RP zostanie określony po formalnym uruchomieniu procedury pozyskania i ustaleniu szczegółowych warunków umowy.

Jak podkreśla Bejda:

"W odniesieniu do potrzeb Sił Zbrojnych RP informuję, że są one określone m.in. w niejawnych dokumentach planistycznych. Docelowy wolumen zamówień zostanie określony po uruchomieniu procedury pozyskania i ustaleniu warunków realizacji umowy".

Pociski z rodziny Barracuda, a w szczególności model Barracuda-500M, to nowoczesna broń precyzyjnego rażenia, zaprojektowana z myślą o masowej i relatywnie taniej produkcji. Ich zasięg przekracza 900 km, a głowica bojowa ma masę około 45 kg. Pocisk cechuje się dużą autonomią jest odporny na zakłócenia GPS oraz działania walki radioelektronicznej. Dzięki modułowej konstrukcji może być odpalany z wyrzutni naziemnych i integrowany z innymi platformami. Jednocześnie stanowi znacznie tańszą alternatywę dla dotychczas używanych przez Polskę pocisków JASSM.

Uruchomienie produkcji w Polsce ma na celu stworzenie docelowo „polskiej wersji Barracudy”. Skala produkcji ma docelowo objąć tysiące pocisków rocznie, co zaspokoi potrzeby nie tylko Wojska Polskiego, ale potencjalnie także innych sojuszników z NATO.

Produkcja pocisków Patriot w Polsce? Trwają rozmowy na najwyższym szczeblu

Kolejnym niezwykle istotnym wątkiem poruszonym w odpowiedzi MON jest kwestia współprodukcji pocisków PAC-3/PAC-3 MSE dla systemów Patriot. System obrony powietrznej „Wisła”, którego trzonem są baterie Patriot, to fundament polskiej tarczy antyrakietowej.

Sekretarz stanu Paweł Bejda poinformował, że aktualnie trwają ustalenia ze stroną amerykańską w sprawie uruchomienia produkcji lub współprodukcji tych zaawansowanych pocisków w Polsce. Co istotne, w proces ten zaangażowane są najwyższe czynniki państwowe – MON wskazuje, że rozmowy prowadzone są przy wsparciu Prezydenta RP.

Pociski PAC-3 MSE to jedne z najnowocześniejszych rakiet przechwytujących na świecie, zdolne do zwalczania taktycznych rakiet balistycznych. W październiku 2026 roku ogłoszono, że w Polsce powstanie europejskie centrum serwisowania pocisków PAC-3 MSE. Decyzja, podjęta przez rząd USA we współpracy z producentem rakiet, firmą Lockheed Martin, zapadła po wielomiesięcznych negocjacjach, w których Polska konkurowała m.in. z Niemcami, Holandią i Norwegią.

Do tej pory wszystkie pociski PAC-3 używane przez europejskich sojuszników musiały być wysyłane do USA w celu przeglądów, napraw i ponownej certyfikacji, co trwało nawet kilkanaście miesięcy. Centrum w Polsce ma skrócić ten proces do kilku tygodni, co drastycznie zwiększy dostępność operacyjną i gotowość bojową systemów Patriot w całej Europie.

W ramach umów offsetowych do programu Wisła Polska pozyskuje zdolności do produkcji zaawansowanych komponentów pocisków PAC-3 MSE oraz radarów LTAMDS. Część tych zdolności powstała już w I fazie programu, a II faza (umowy offsetowe z Lockheed Martin i Raytheon podpisane w 2023 r.) je znacząco rozszerza.

W proces zaangażowane są kluczowe polskie zakłady. Wojskowe Zakłady Uzbrojenia (WZU) w Grudziądzu produkują sterowniki ogrzewania (heater controller units) – istotny element wyposażenia naziemnego pocisków PAC-3 MSE. Wojskowe Zakłady Lotnicze nr 1 (WZL-1) w Dęblinie uruchomiły linię produkcyjną komór kontenerów startowych do pocisków PAC-3 MSE w zakładzie zainstalowano specjalistyczne maszyny, a docelowa zdolność produkcyjna wynosi do 150 komór rocznie. Pierwsze kontenery z Dęblina zostały już odebrane przez Lockheed Martin.

Z kolei Wojskowe Zakłady Elektroniczne (WZE) w Zielonce produkują sekcje sterowania (Attitude Control Section – ACS) oraz silniki kontroli położenia (ACM) do pocisków PAC-3 MSE. Odpowiadają one za precyzyjne manewrowanie pociskiem w końcowej fazie lotu i umożliwiają trafienie metodą hit-to-kill. Jednocześnie WZE jest pierwszym zagranicznym dostawcą modułów magazynowania energii (Energy Storage Assembly – ESA) do nowoczesnych radarów LTAMDS. Linie produkcyjne ACS zostały już zwalidowane, a współpraca w zakresie ESA weszła w fazę realizacji zamówień.

Obok wymienionych zakładów w offset zaangażowane są również m.in. PIT-RADWAR, Huta Stalowa Wola (produkcja wyrzutni M903), Ośrodek Badawczo-Rozwojowy Centrum Techniki Morskiej oraz inne spółki konsorcjum PGZ-Wisła.

Narodowa Rezerwa Amunicyjna i produkcja kalibru 155 mm

Doświadczenia z konfliktu w Ukrainie brutalnie zweryfikowały znaczenie masowej dostępności amunicji artyleryjskiej. Odpowiedź MON potwierdza, że Polska wyciąga z tych lekcji wnioski i intensyfikuje działania w tym zakresie. Kluczowym programem jest Narodowa Rezerwa Amunicyjna, mająca na celu zgromadzenie zapasów na potrzeby czasu kryzysu i wojny.

W ramach tego programu realizowana jest umowa ramowa z maja 2023 r. na dostawy amunicji artyleryjskiej kal. 155 mm. Związane z nią umowy wykonawcze, zawarte z konsorcjum PGZ-AMUNICJA, obejmują kontrakty z grudnia 2023 r. oraz perspektywiczną umowę z maja 2026 r. Szczegółowe dane dotyczące planowanych ilości są niejawne. Zwiększenie krajowych mocy produkcyjnych w tym kalibrze jest niezbędne do zapewnienia skuteczności polskiej artylerii, w tym armatohaubic Krab i K9.

Realizacją programu po stronie państwowej zajmuje się głównie Konsorcjum PGZ-AMUNICJA, w którego skład wchodzą kluczowe spółki Polskiej Grupy Zbrojeniowej: Mesko S.A. jako lider w produkcji różnych typów amunicji, Zakłady Metalowe Dezamet S.A. specjalizujące się w korpusach i elaboracji, Zakłady Chemiczne „Nitro-Chem” S.A. będące jedynym w Europie producentem trotylu i dostawcą materiałów wybuchowych, Zakład Produkcji Specjalnej „Gamrat” sp. z o.o. produkujący m.in. gazogeneratory oraz Bydgoskie Zakłady Elektromechaniczne „Belma” S.A.

Konsorcjum podpisało z Agencją Uzbrojenia kluczowe umowy stanowiące fundament programu. Umowa ramowa z czerwca 2023 r. dotyczy dostawy setek tysięcy sztuk amunicji artyleryjskiej 155 mm do 2029 roku. Pierwsza umowa wykonawcza z 22 grudnia 2023 r. o wartości blisko 11 mld zł obejmuje dostawę prawie 300 tys. pocisków w latach 2024–2029. Kolejna umowa z 30 maja 2026 r. przewiduje dostawę kilkuset tysięcy sztuk amunicji, finansowaną m.in. z europejskiego instrumentu SAFE.

Aby sprostać ambitnym celom, polski przemysł przechodzi głęboką modernizację. W lipcu 2025 roku PGZ zawarła umowę z Ministerstwem Aktywów Państwowych na dofinansowanie w wysokości ponad 2,4 mld zł z Funduszu Inwestycji Kapitałowych. Środki te zostały skierowane na rozbudowę potencjału kluczowych zakładów. Zakłady Metalowe DEZAMET w Nowej Dębie otrzymały największe wsparcie - ponad 1,3 mld zł - na budowę nowych hal i linii do obróbki oraz elaboracji pocisków. MESKO S.A. w Kraśniku inwestuje w budowę i rozbudowę infrastruktury do produkcji korpusów amunicji 155 mm. „Nitro-Chem” w Bydgoszczy rozbudowuje linie do elaboracji, czyli napełniania materiałem wybuchowym pocisków, natomiast ZPS „Gamrat” buduje instalację do produkcji gazogeneratorów zwiększających zasięg pocisków.

Równolegle rozwijana jest współpraca z partnerami zagranicznymi. PGZ podpisała umowy z brytyjskim BAE Systems na transfer technologii produkcji nowoczesnych pocisków 155 mm oraz z francuskim Eurenco w celu budowy w Pionkach fabryki nowoczesnych modułowych ładunków miotających.

Obecne zdolności produkcyjne, które jeszcze kilka lat temu wynosiły kilka tysięcy sztuk rocznie, dynamicznie rosną. Celem strategicznym jest osiągnięcie przez PGZ zdolności produkcyjnej na poziomie 180-200 tys. sztuk amunicji 155 mm rocznie od 2028 roku. Pełne moce nowych linii produkcyjnych mają zostać osiągnięte w latach 2027-2028.

Dywersyfikacja i przyszłość polskiej zbrojeniówki

Resort obrony zaznaczył w dokumencie, że choć nie jest instytucją bezpośrednio odpowiedzialną za inwestycje przemysłowe, to wspiera procesy modernizacyjne. Jednocześnie MON zwrócił uwagę na istotny element strategii biznesowej dla polskiego przemysłu obronnego – dywersyfikację odbiorców.