Armia rumuńska, podobnie jak wiele innych państw wschodniej flanki NATO, intensywnie dąży do modernizacji swojego sprzętu wojskowego, zastępując postsowieckie konstrukcje nowoczesnymi systemami. Od lat 90. XX wieku trwały dyskusje na temat pozyskania nowego bojowego wozu piechoty, który zastąpiłby przestarzałe MLI-84 i MLI-84M Jderul, będące rumuńskimi modernizacjami radzieckich BMP-1. Wiosną 2023 roku rumuński departament obrony ogłosił plan zakupu 246 nowych pojazdów opancerzonych, a oficjalny przetarg ruszył w lipcu 2025 roku.
Przez ostatnie miesiące mieliśmy spektakl spekulacji, kto może zostać wybrany w umowie na bojowe wozy piechoty. W pewnym momencie wydawało się, że może to być Hanwha i jej produkt AS21 Redback, by potem na czołówkę wyszedł niemiecki Rheinmetall. Gdzie od razu pojawiły się pewne kontrowersje. W listopadzie 2025 roku Ministerstwo Obrony Rumunii zaprzeczyło wcześniejszym doniesieniom o zawarciu umowy na zakup Lynx KF41, podkreślając, że decyzja wciąż nie zapadła. Wśród konkurentów do kontraktu wymieniano BAE Systems CV90 Mk IV, Hanwha AS21 Redback, GDELS ASCOD 2.
W międzyczasie media donosiły o tym, że wymagania techniczne przetargu są dostosowywane pod ofertę niemieckiej firmy Rheinmetall i jej produktu, czyli KF41 Lynx, co budziło pytania o transparentność. Zmiany obejm ujmowały przeklasyfikowanie wymagań z „obowiązkowych” na „pożądane” (np. dla pocisków SPIKE LR2) oraz zmniejszenie liczby wariantów specjalistycznych pojazdów.
Potem minister Obrony Narodowej Rumunii Radu Miruță publicznie stwierdził, że niektóre firmy rozważane jako dostawcy uzbrojenia zawyżają ceny swoich produktów o około 30%. Główne zarzuty kierowane były wobec niemieckiego koncernu Rheinmetall. Według rumuńskich mediów. Zawyżenie ceny o 30% oznaczałoby dodatkowy koszt rzędu 1 miliarda euro przy szacowanym budżecie całego programu na poziomie około 3 miliardów euro. Poza tym pojawił się zarzuty, że koncern miał również wnioskować o dodatkowe wsparcie finansowe ze strony rządu Rumunii, co wzbudziło wątpliwości w Bukareszcie.
Ostateczne jednak jak donosi Defense Romania zgodnie z informacjami przekazanymi Parlamentowi, Rumunia zakupi 232 gąsienicowe bojowe wozy piechoty (MLI) Lynx oraz ich warianty pochodne. Wartość tego programu szacowana jest na około 2,5984 miliarda euro. Co istotne, początkowo planowano zakup 298 pojazdów, a pozostałe 66 wozów zostanie nabytych w ramach kolejnych kontraktów, najprawdopodobniej z budżetu krajowego, o łącznej szacowanej wartości 738,6 miliona euro. Całkowita wartość programu dla 298 pojazdów była pierwotnie szacowana na około 3 miliardy euro.
Wybranym podmiotem do realizacji zamówienia jest Rheinmetall Automecanica SRL (RAM), Rheinmetall, poprzez Rheinmetall Landsysteme GmbH, posiada 72,5% udziałów w Rheinmetall Automecanica SRL z siedzibą w Mediaș w Rumunii. Firma ta produkuje specjalistyczne pojazdy, zabudowy ciężarówek i przyczepy dla rynku cywilnego i wojskowego, a w przyszłości ma stać się centrum kompetencji konserwacyjnych, a także produkcji i konserwacji pojazdów wojskowych.
Jak napisał portal, procedura udzielenia zamówienia odbywa się w drodze negocjacji bez uprzedniej publikacji ogłoszenia o udziale, zgodnie z przepisami rozporządzenia rządowego nr 62/2025.
Kontrowersje wokół wyboru
Poza wspomnianymi kontrowersjami powyżej pojawiają się także inne pytania. Xe względu na to, że produkcja seryjna KF41 Lynx rozpoczęła się na Węgrzech, pojawiają się pytania o to, czy Rumunia osiągnie znaczące korzyści przemysłowe i ekonomiczne z tego kontraktu.
W lutym Defence Industry Europe, informował, że Rumunia chciałaby produkcja lokalna w ramach programu pozyskania wozów bojowych piechoty odbywała się na poziomie 70-80%. Minister Darău jasno zaznaczał, że Rumunia chce uniknąć roli "jedynie rynku zbytu dla sprzętu wojskowego". Zamiast tego kraj dąży do zagwarantowania realnej produkcji, transferu technologii i rozwoju siły roboczej na swoim terytorium. To podejście ma na celu budowanie prawdziwej suwerenności przemysłowej, która zapewni Rumunii większą niezależność w obszarze obronności.
W analizach zwraca się uwagę, że wybór niemieckiej oferty sprawia brak realnych korzyści dla rumuńskiego przemysłu zbrojeniowego. Wozy te są już produkowane za granicą, a Rumunia nie uzyskałaby znaczącego transferu technologii ani udziału lokalnych zakładów w produkcji.
Rola europejskiego mechanizmu pożyczkowego SAFE
Zakup pojazdów Lynx KF41 przez Rumunię jest finansowany w ramach europejskiego mechanizmu pożyczkowego SAFE (Security Action for Europe). Program SAFE to unijny instrument finansowy, który ma na celu udzielanie państwom członkowskim UE długoterminowych pożyczek na inwestycje i zakupy w dziedzinie obronności. Jego pułap określono na 150 miliardów euro, a celem jest wzmocnienie europejskiej bazy przemysłowej obronności oraz zwiększenie możliwości produkcyjnych unijnego przemysłu obronnego. Rozporządzenie Rady (UE) 2025/1106 z dnia 27 maja 2025 roku ustanowiło ten instrument, który wszedł w życie 29 maja 2025 roku.
Rumunia może liczyć na 16,68 miliarda euro pożyczek na zakupy sprzętu wojskowego w ramach programu SAFE. Pożyczki te są udzielane na preferencyjnych warunkach, z oprocentowaniem wynoszącym 3,3%. Instrument SAFE ma również ułatwiać wspólne zamówienia oraz zwiększać interoperacyjność armii państw wspólnoty.
KF41 Lynx wóz
Bojowy wóz piechoty KF41 Lynx, opracowany przez Rheinmetall, to nowoczesny pojazd opancerzony, zaprezentowany w 2018 roku, zaprojektowany z myślą o wysokiej mobilności, ochronie i sile ognia, mający konkurować z pojazdami jak ASCOD czy CV90. Waży około 44-50 ton, ma wymiary 7,7 m długości, 3,6 m szerokości i 3,3 m wysokości, z załogą trzech osób (dowódca, działonowy, kierowca) i miejscem dla ośmiu żołnierzy desantu.
Napędzany silnikiem wysokoprężnym Liebherr o mocy 1140 KM, osiąga prędkość 70 km/h i zasięg 500-600 km, z hydropneumatycznym zawieszeniem zapewniającym mobilność w trudnym terenie. Głównym uzbrojeniem jest armata automatyczna LANCE 2.0 kal. 35 mm (opcjonalnie 30 mm) z amunicją programowalną, wspierana przez wyrzutnię pocisków przeciwpancernych (np. Spike-LR) i karabin maszynowy 7,62 mm. Modułowa wieża LANCE 2.0 oferuje zaawansowane systemy celownicze z trybem „hunter-killer”.
Ochronę zapewnia modułowy pancerz ceramiczno-kompozytowy (STANAG 4569, poziom 5-6), z opcją pancerza reaktywnego, aktywnego systemu ochrony ADS, systemami redukcji sygnatury termicznej i radarowej oraz ochrony NBC. Wyposażony w cyfrowe systemy kierowania ogniem, celowniki termowizyjne, noktowizyjne, radary, kamery 360°, systemy wykrywania laserowego i łączność kompatybilną z NATO, integruje się z systemami zarządzania polem walki i dronami.
Modułowa konstrukcja pozwala na adaptację do ról takich jak wóz dowodzenia czy ambulans, a transportowalność zapewnia kompatybilność z samolotami A400M.
