Ósmy wyprodukowany dla Polski samolot F-35A Lightning II, noszący oficjalną polską nazwę „Husarz”, zakończył swój przelot do bazy Gwardii Narodowej w Ebbing, w stanie Arkansas. Maszyna o numerze bocznym 3508, która jeszcze miesiąc wcześniej przechodziła testy fabryczne w Teksasie, jest ostatnim z ośmiu egzemplarzy przeznaczonych do celów szkoleniowych na terenie Stanów Zjednoczonych.
Przybycie samolotu spotkało się z gratulacjami ze strony amerykańskich gospodarzy ze 188. Skrzydła Gwardii Narodowej, którzy na profilu bazy opublikowali zdjęcia polskiego myśliwca. Choć fizycznie samoloty te stacjonują za oceanem, stanowią już własność Polski i są fundamentem, na którym budowane są przyszłe zdolności operacyjne Sił Powietrznych.
Ebbing Air National Guard Base – kuźnia przyszłych kadr
Baza Ebbing w Fort Smith została wyznaczona na międzynarodowe centrum szkoleniowe dla użytkowników F-35. To właśnie tutaj, w ramach kompleksowego programu, swoje umiejętności doskonalą nie tylko polscy piloci, ale również kluczowy personel naziemny. Szkolenie polskich pilotów rozpoczęło się oficjalnie 31 stycznia 2025 r. Umowa na zakup 32 myśliwców od początku zakładała rozbudowany pakiet szkoleniowy, który jest realizowany właśnie w Arkansas.
W ramach kontraktu przeszkolonych zostanie łącznie 24 polskich pilotów oraz 92 techników i członków personelu naziemnego. To oni stworzą trzon kadr, które po powrocie do kraju będą odpowiedzialne za wdrożenie i obsługę Husarzy w polskich bazach oraz za dalsze szkolenie personelu już na miejscu.
Pierwsze dwa polskie F-35A (oznaczone numerami 3501 i 3502) zostały dostarczone do Ebbing w grudniu 2024 roku z fabryki Lockheed Martin w Fort Worth w Teksasie, gdzie 28 sierpnia 2024 roku odbyła się ceremonia prezentacji pierwszego samolotu, oznaczonego jako AZ-01 „Husarz”. Z kolei pierwszy lot polskiego pilota na F-35A odbył się 31 stycznia 2025 roku, co uznano za historyczny moment dla polskich Sił Powietrznych.
Kolejne, zaplanowane na 2026 rok dostawy 14 Husarzy będą realizowane bezpośrednio do kraju. Według planów pierwsze polskie myśliwce F-35 dotrą do Polski na przełomie maja i czerwca i będą przydzielone do 32. Bazie Lotnictwa Taktycznego w Łasku oraz w 21. Bazie Lotnictwa Taktycznego w Świdwinie, gdzie trawa już przygotowanie infrastruktury naziemnej niezbędnej do obsługi maszyn. Następne maszyny będą wysyłane do Polski w latach 2027-2029. Dodatkowo, jak informuje oficjalny serwis Wojska Polskiego, "po zakończeniu szkolenia lotniczego w USA, planowanego na 3. kwartał 2027 roku, osiem sztuk F-35A powróci także do kraju”. Chociaż pierwsze polskie F-35A pojawią się w Polsce już w 2026 r. osiągnięcie przez nich pełnej gotowości operacyjnej (FOC) dla Łasku planowane jest dla Łasku na 2030 r., a dla Świdwina na 2032 r.
Polecany artykuł:
Zakup F-35 dla Sił Powietrznych RP
Decyzja o zakupie 32 samolotów F-35A została formalnie przypieczętowana umową ze stycznia 2020 roku o wartości 4,6 mld dolarów. Program o kryptonimie Harpia jest odpowiedzią na konieczność zastąpienia wysłużonych, postsowieckich samolotów Su-22 i MiG-29. Zakupione przez Polskę maszyny w najnowszej konfiguracji TR-3 (Technology Refresh 3) stanowią skok generacyjny dla Sił Powietrznych i znacząco wzmacniają pozycję Polski w strukturach NATO. Zgodnie z podpisaną w 2020 r. umową Polska ma otrzymać 32 myśliwce z pakietem szkoleniowym oraz zapasowymi silnikami. Cena jednego samolotu wynosiła wtedy ok. 87 mln dol. Docelowo F-35 razem z myśliwcami F-16 będą stanowiły trzon polskiego lotnictwa bojowego.
F-35 jako nowoczesne myśliwce piątej generacji znacząco poszerzą zdolności polskiego lotnictwa. Są one m.in. zbudowane w technologii stealth, utrudniającej ich wykrycie przez radary przeciwnika; wyposażone są także w szereg sensorów, zbierających dane z otoczenia i przekazujących je pilotowi oraz innym jednostkom na morzu czy na ziemi, np. z systemami przeciwlotniczymi Patriot.
Mogą także przenosić szeroką gamę uzbrojenia, w tym pociski dalekiego zasięgu AGM-158 JASSM, umożliwiające atakowanie celów przeciwnika na dystansie kilkuset kilometrów. Zgodę na zakup 821 tego typu pocisków Polska otrzymała od USA w marcu.
F-35 to produkowane przez amerykański koncern Lockheed Martin wielozadaniowe samoloty V generacji, które obecnie wykorzystywane są i zamawiane przez szereg państw NATO, a także np. Izrael, Koreę Południową, Szwajcarię czy Singapur; produkowane są od 2006 r., powoli stając się kluczowym samolotem bojowym Sojuszu Północnoatlantyckiego - w Europie trafiająso m.in. do Wielkiej Brytanii, Niemiec, Finlandii, Norwegii, Holandii, Belgii, Włoch, Danii czy Czech, a w kolejnych latach także do Polski.