- W latach 2021-2025 Chiny po raz pierwszy w historii zwodowały więcej atomowych okrętów podwodnych niż USA, co stanowi wyzwanie strategiczne dla Stanów Zjednoczonych. Produkcja ta jest napędzana przez rozbudowę stoczni w Huludao.
- Chińska marynarka wojenna wzbogaciła się o okręty Typu 094 (Jin) – strategiczne okręty podwodne przenoszące pociski balistyczne z głowicami jądrowymi oraz o myśliwskie okręty podwodne z napędem jądrowym i pociskami kierowanymi Typ 093B (Shang III).
- Pomimo imponującego tempa produkcji, chińskie okręty nadal charakteryzują się stosunkowo wysokim poziomem hałasu, co czyni je łatwiejszymi do wykrycia.
- Chiny planują rozpoczęcie produkcji nowego strategicznego okrętu podwodnego Typ 096 w tej dekadzie, co ma stanowić jakościowy skok i zniwelować obecne niedostatki technologiczne.
W ciągu zaledwie pięciu lat, w okresie od 2021 do 2025 roku, chiński przemysł stoczniowy dokonał bezprecedensowego skoku, radykalnie zwiększając tempo budowy atomowych okrętów podwodnych. Skala tej produkcji jest większa niż w całej poprzedniej dekadzie (2011–2020), kiedy to zwodowano siedem jednostek. Jak wynika z analizy zdjęć satelitarnych i danych wywiadowczych, Pekin nie tylko nadrobił zaległości, ale i osiągnął tempo, które do niedawna wydawało się zarezerwowane dla amerykańskich stoczni. To sygnał, że strategiczna rywalizacja Chiny-USA wkracza w nowy, znacznie bardziej intensywny etap, rozgrywający się w morskich głębinach.
Stocznia w Huludao – serce atomowej potęgi Chin
Kluczową rolę w tym procesie odgrywa stocznia Bohai Shipbuilding Heavy Industry Co. (BSHIC) w Huludao, położona w północnych Chinach. To właśnie tam powstają wszystkie chińskie okręty podwodne o napędzie atomowym. Jeszcze do niedawna jej moce produkcyjne były niższe niż amerykańskich odpowiedników. Jednak w latach 2019–2022 stocznia przeszła gruntowną modernizację i rozbudowę, w ramach której powstała między innymi druga, ogromna hala montażowa. Inwestycje te pozwoliły na znaczące zwiększenie zdolności produkcyjnych, co bezpośrednio przełożyło się na liczbę wodowanych jednostek. Analiza komercyjnych zdjęć satelitarnych z początku 2026 roku potwierdza intensywną aktywność w kluczowych lokalizacjach, takich jak:
- Stocznia w Huludao,
- 1. Baza Okrętów Podwodnych w Jianggezhuang,
- Ośrodek testowy w Xiaopingdao,
- Baza Okrętów Podwodnych w Zatoce Yalong na wyspie Hajnan.
Nowe okręty w chińskiej flocie: co buduje Pekin?
Dynamiczny rozwój nie dotyczy tylko liczby, ale i typów budowanych okrętów. Chińska marynarka wojenna (PLAN) wzbogaciła się o kluczowe jednostki, które wzmacniają jej potencjał zarówno w zakresie odstraszania nuklearnego, jak i konwencjonalnej walki na morzu.
Typ 094 (Jin) – kręgosłup triady nuklearnej
Najważniejszym elementem rozbudowy jest zwodowanie siódmej i ósmej jednostki typu 094 (w kodzie NATO: Jin). Są to strategiczne okręty podwodne przenoszące pociski balistyczne z głowicami jądrowymi (SSBN). Ukończenie tych okrętów w 2024 i 2025 roku stanowi kamień milowy w budowie przez Pekin wiarygodnej triady nuklearnej czyli zdolności do odpowiedzi jądrowej z lądu, powietrza i morza.
Typ 093B (Shang III) – myśliwy z pociskami manewrującymi
Równolegle stocznia w Huludao wyprodukowała co najmniej pięć, a prawdopodobnie nawet siedem nowych myśliwskich okrętów podwodnych z napędem jądrowym i pociskami kierowanymi (SSGN) – Typ 093B (w kodzie NATO: Shang III). Jest to ulepszona wersja jednostek Typu 093A, wyposażona w system pionowego startu (VLS) dla pocisków manewrujących. Co więcej, na początku 2026 roku zaobserwowano wodowanie pierwszego okrętu zupełnie nowej, większego typu SSGN. W przeciwieństwie do amerykańskich okrętów, które często przenoszą pociski do atakowania celów lądowych, chińskie jednostki Typu 093B prawdopodobnie zostaną uzbrojone w nowoczesne, naddźwiękowe pociski przeciwokrętowe. Jest to zgodne z głównym celem chińskiej marynarki, jakim jest przygotowanie do walki z równorzędnym przeciwnikiem na wodach Zachodniego Pacyfiku.
Pekin dogania cel „1+2” szybciej niż zakładano
W 2023 roku Marynarka Wojenna USA opublikowała ambitny plan, zakładający osiągnięcie produkcji na poziomie „1+2” – czyli dostarczania rocznie jednego strategicznego okrętu typu Columbia (SSBN) i dwóch myśliwskich okrętów typu Virginia (SSGN). Dane wskazują, że Chiny, wodując w latach 2024 i 2025 po jednym okręcie Typu 094 i po dwa okręty Typu 093B, już osiągnęły ten sam poziom produkcji „1+2”.
Należy jednak podkreślić, że amerykańskie okręty podwodne są znacznie większe i bardziej zaawansowane technologicznie niż ich chińskie odpowiedniki, co czyni ich budowę bardziej skomplikowaną i czasochłonną. Mimo to, samo osiągnięcie przez Pekin parytetu liczbowego w rocznej produkcji jest alarmującym sygnałem dla planistów z Pentagonu.
Jakość kontra ilość: cicha pięta achillesowa chińskich okrętów
Pomimo imponującego tempa produkcji, chińskie okręty wciąż zmagają się z istotnym problemem, jak względnie wysokim poziomem hałasu. Oceny amerykańskiego wywiadu marynarki wojennej od lat wskazywały, że zarówno okręty Typu 093, jak i 094 są głośniejsze, a zatem łatwiejsze do śledzenia przez siły zwalczania okrętów podwodnych (ZOP), niż konstrukcje rosyjskie czy amerykańskie, nawet te z czasów zimnej wojny.
Choć kolejne modernizacje z pewnością redukują ten deficyt, ograniczenia wynikające z podstawowej konstrukcji kadłuba są trudne do przezwyciężenia. Z tego powodu uważa się, że chińskie strategiczne okręty Typu 094 prowadzą swoje patrole odstraszające głównie na chronionych wodach Morza Południowochińskiego, gdzie mogą liczyć na osłonę innych sił morskich i powietrznych. Częściowym rozwiązaniem tego problemu jest wprowadzanie na uzbrojenie pocisków balistycznych JL-3 o większym zasięgu, które pozwalają atakować cele w USA bez konieczności opuszczania bezpiecznego akwenu.
Polecany artykuł:
Co przyniesie przyszłość? Nowy Typ 096 na horyzoncie
Wszystko wskazuje na to, że Chiny nie zamierzają zwalniać tempa. W tej dekadzie w stoczni Bohai ma rozpocząć się produkcja zupełnie nowego typu strategicznego okrętu podwodnego – Typ 096. Oczekuje się, że wejdzie on do służby na przełomie lat 20. i 30. XXI wieku i będzie stanowił jakościowy skok, potencjalnie niwelując część obecnych niedostatków technologicznych, zwłaszcza w zakresie wyciszenia. Przyspieszona produkcja i ciągłe dążenie do modernizacji technologicznej jasno pokazują, że podmorska rywalizacja mocarstw będzie w nadchodzących latach kluczowym elementem globalnej równowagi sił między USA a Chinami.
