- Izraelskie Ministerstwo Obrony (IMOD) ogłosiło rekordowy eksport sprzętu obronnego w 2025 roku, osiągając wartość 19,2 mld dolarów, co stanowi piąty z rzędu rekord i wzrost o prawie 30% w porównaniu do poprzedniego roku.
- W ramach tego eksportu, umowy międzyrządowe (GTG) osiągnęły rekordową wartość około 10 mld dolarów, stanowiąc ponad połowę całkowitej wartości transakcji.
- Sukces ten osiągnięto w warunkach wojennych, a dominującymi kategoriami eksportu były systemy rakietowe i obrony powietrznej (29%) oraz systemy obserwacyjne i optroniczne (22%).
- Głównymi rynkami zbytu były Europa (36%), region Azji i Pacyfiku (32%) oraz region MENA (15%), co odzwierciedla międzynarodowe zaufanie i reformy w polityce eksportowej IMOD.
Izraelski przemysł obronny przeżywa bezprecedensowy boom, co potwierdzają najnowsze dane opublikowane przez Ministerstwo Obrony Izraela (IMOD). W 2025 roku wartość eksportu sprzętu obronnego osiągnęła rekordowe 19,2 mld dolarów, bijąc tym samym wszelkie dotychczasowe osiągnięcia.
Dyrektor generalny IMOD, gen. dyw. (w rezerwie) Amir Baram, oraz dyrektor Ministerstwowej Dyrekcji ds. Międzynarodowej Współpracy Obronnej (SIBAT), gen. bryg. (w rezerwie) Yair Kulas, przedstawili ministrowi obrony Israelowi Katzowi szczegółowy raport. Z dokumentu wynika, że izraelski przemysł obronny podpisał setki nowych kontraktów na całym świecie. Ponad połowa tych transakcji (53%) transakcje o wartości co najmniej 100 mln dolarów każda. W 2025 roku ustanowiono również rekord wszech czasów w zakresie umów międzyrządowych (GTG), których łączna wartość wyniosła około 10 mld dolarów i stanowiła ponad połowę całkowitej wartości transakcji.
Dlaczego Izrael notuje rekordowy eksport obronny?
Według informacji ministerstwa kluczowym czynnikiem napędzającym ten rekordowy eksport obronny jest udowodniona skuteczność izraelskich systemów w warunkach bojowych. Testy w rzeczywistych konfliktach, w tym podczas „operacji Rising Lion przeciwko Iranowi w czerwcu 2025 r.”, wygenerowały silny międzynarodowy popyt na izraelską technologię obronną. Jak podkreśla minister obrony Israel Katz:
„Istnieje wyraźny i niepodważalny związek między osiągnięciami Sił Obronnych Izraela na wszystkich frontach, niezwykłymi możliwościami izraelskiego przemysłu obronnego oraz sukcesem izraelskiego eksportu sprzętu obronnego na całym świecie. Fakt, że Izrael nadal bije rekordy eksportu sprzętu obronnego nawet w trzecim roku wojny, świadczy o ogromnym szacunku i zaufaniu, jakim społeczność międzynarodowa darzy izraelskie siły zbrojne (...) Eksport sprzętu obronnego jest odzwierciedleniem siły Izraela, jego pomysłowości i zdolności do nieszablonowego myślenia. Rosnące dane dotyczące eksportu umacniają pozycję Izraela jako wiodącej potęgi w dziedzinie technologii obronnych, ale niosą ze sobą również odpowiedzialność: za ciągłe wprowadzanie innowacji, podnoszenie poprzeczki, a przede wszystkim za dalsze zaspokajanie potrzeb operacyjnych Sił Obronnych Izraela w czasie wojny – przy jednoczesnym zaspokajaniu rosnącego popytu ze strony partnerów na całym świecie".
Gwałtowny wzrost izraelskiego eksportu obronnego jest również odzwierciedleniem wdrożenia nowej strategii Ministerstwa Obrony Izraela (IMOD). Jej celem jest rozszerzenie eksportu obronnego jako podstawy zapewnienia rozbudowy Sił Obronnych Izraela (IDF) w trudnych warunkach budżetowych, realizacji celów polityki zagranicznej, wzmocnienia przemysłu obronnego oraz generowania dodatkowych środków budżetowych na obronę. W tym kontekście, minister obrony Israel Katz oraz dyrektor generalny, gen. dyw. (w stanie spoczynku) Amir Baram, zainicjowali reformę eksportu obronnego. Obejmowała ona otwarcie nowych rynków, rozszerzenie partnerstw strategicznych z szeregiem krajów oraz znaczne złagodzenie polityki w zakresie licencji eksportowych, przy jednoczesnym wzmocnieniu mechanizmów nadzoru w celu ochrony zasobów niejawnych i tajemnic obronnych.
Kluczowe technologie i rynki: Co Izrael sprzedaje i komu?
W 2025 roku w eksporcie obronnym Izraela nadal dominowały systemy rakietowe i obrony powietrznej, które stanowiły ponad jedną czwartą (29%) całkowitej wartości transakcji. Znaczący wzrost odnotowano również w przypadku systemów obserwacyjnych i optronicznych, których udział wzrósł do 22% z 6% w poprzednim roku. Pozostałe główne kategorie to: radary i EW (11%), samoloty załogowe i awionika (11%), systemy C4I i łączności (7%), stanowiska uzbrojenia i wyrzutnie (6%), drony i bezzałogowe statki powietrzne (4%), satelity i systemy kosmiczne (3%), pojazdy i transportery opancerzone (2%), systemy wywiadowcze, informacyjne i cybernetyczne (2%), systemy i platformy morskie (2%) oraz amunicja i uzbrojenie (1%).
Geograficznie, Europa była największym rynkiem zbytu dla izraelskiego sprzętu obronnego, odpowiadając za 36% eksportu. Tuż za nią uplasował się region Azji i Pacyfiku (32%). Pozostałe rynki to: region Bliskiego Wschodu i Afryki Północne (15%), Ameryka Północna (13%), Ameryka Łacińska (2%) oraz Afryka (2%). Wartość poszczególnych umów również odzwierciedla ich strategiczny charakter: 53% umów przekroczyło 100 mln USD, 13% mieściło się w przedziale 50-100 mln USD, 19% w przedziale 10-50 mln USD, a 15% to umowy o wartości do 10 mln USD.
Strategia i przyszłość: Co dalej z izraelskim przemysłem obronnym?
Dyrektor generalny IMOD, gen. dyw. (w stanie spoczynku) Amir Baram, podkreśla, że:
„Gwałtowny wzrost eksportu produktów obronnych odzwierciedla jakość izraelskiego przemysłu obronnego, globalny popyt, sukcesy operacyjne Sił Obronnych Izraela oraz nasz wyjątkowy ekosystem – ale jest to również wynik głębokiej reformy przeprowadzonej przez Ministerstwo w ciągu ostatniego roku w celu ograniczenia regulacji i otwarcia nowych rynków co doprowadziło do przełomowych umów. Obecnie nasz budżet na rozbudowę sił zbrojnych w dużym stopniu opiera się na tych partnerstwach, ale nie możemy na tym poprzestać. W ramach polityki przemysłowej w dziedzinie obronności musimy wprowadzać środki uzupełniające – inwestycje w badania i rozwój oraz rozbudowę linii produkcyjnych w różnych gałęziach przemysłu. Jest to niezbędny krok w celu zapewnienia niezależności w zakresie kluczowej amunicji i środków przechwytujących, utrzymania przewagi technologicznej oraz stworzenia kolejnych izraelskich niespodzianek."
Gen. bryg. (w rezerwie) Yair Kulas, dyrektor SIBAT, dodaje:
„Dane dotyczące eksportu produktów obronnych w 2025 r., wynoszące łącznie ponad 19 mld dolarów – co stanowi rekord wszech czasów – pokazują prostą sytuację: wiele krajów na całym świecie zwiększyło swoje budżety na obronę i zamówienia publiczne i jest zainteresowanych izraelskim przemysłem obronnym. Izraelski przemysł obronny jest przedsiębiorczy, dynamiczny i tworzy skuteczne rozwiązania w zakresie sił powietrznych, morskich i lądowych, będąc w czołówce technologicznej. SIBAT i izraelskie Ministerstwo Obrony prowadzą konsekwentne i przemyślane działania mające na celu rozszerzenie współpracy obronnej Izraela z krajami na całym świecie, aby możliwości przemysłu i Sił Obronnych Izraela (IDF) były dostępne na całym świecie. Za tymi liczbami stoi przemysł, który wykazał się wyjątkowymi możliwościami – zaopatrując IDF w amunicję i systemy do prowadzenia kampanii wojskowej na pełną skalę, jednocześnie rozszerzając rynki eksportowe i podpisując liczne umowy z rządami i klientami na całym świecie. Historyczny rekord w umowach międzyrządowych (GTG) – około 10 miliardów dolarów – to nie tylko liczba ekonomiczna; odzwierciedla on pogłębienie partnerstw strategicznych i rosnące międzynarodowe zaufanie, jakie Ministerstwo zbudowało z ministerstwami obrony na całym świecie"
Na podstawie komunikatu ministerstwa obrony Izraela
