Dlaczego poligon na Litwie jest tak ważny dla Polski i regionu?
Decyzja Litewskiej Rady Obrony Państwa o budowie poligonu w Kopciowie, podjęta w grudniu 2025 r., ma strategiczne znaczenie militarne i bezpieczeństwa. Wybrana lokalizacja jest uznawana za najodpowiedniejszą, ponieważ stanowi część przesmyku suwalskiego, wąskiego pasa ziemi o długości 104 km między Polską a Litwą, który jest uważany za jeden z potencjalnie najbardziej zapalnych punktów w Europie. Położenie geograficzne poligonu przy granicy z Polską otwiera możliwości ściślejszej współpracy z polskimi siłami zbrojnymi.
Władysław Kosiniak-Kamysz podkreślił, że Polska wspiera tę inicjatywę, widząc w niej przestrzeń do treningu nie tylko dla wojska litewskiego, ale również dla wojsk sojuszniczych. „Chciałem też uspokoić tych, którzy po stronie polskiej zadają pytania, mieszkańców strefy przygranicznej. Ta inwestycja nie dotyczy terenu Rzeczpospolitej, dotyczy terenu Republiki Litewskiej. (...) Strona litewska dołoży wszelkich starań, żeby ta inwestycja była jak najbardziej bezpiecznie przeprowadzona” – zapewnił szef polskiego MON.
Litwa i Polskę dzisiaj łączy dużo więcej niż tylko granica. Nasi obywateli rozumieją co to znaczy być pod okupacją, żyć w ucisku i te czasy już nigdy nie wrócą. Polska i Litwa są strategicznymi partnerami. My doskonale rozumiemy, że jesteśmy najbardziej w NATO inwestującymi krajami i rozumiemy, że od naszego liderowania i naszych decyzji będzie zależała przyszłość naszych ludzi. Bardzo cieszę się, że dzisiaj z ministrem obrony Polski doszliśmy do wniosku, że będziemy współpracowali jeżeli chodzi o poligon budowany na terenie Republiki Litewskiej. To będzie miejsce, gdzie będziemy zwiększali obronność korytarza suwalskiego. Tę decyzję podejmie Sejm Litewski. Jesteśmy na początkowym stadium, ale rozumiemy, że ten poligon jest bardzo potrzebny. (…) Polska i Litwa spotyka się z agresją hybrydową i przekroczeniami granicy ze strony Białorusi. Obrona powietrzna jest naszym wspólnym celem i dzisiaj o tym rozmawialiśmy. Bardzo ważną rzeczą jest produkcja i ważne jest, żeby produkować u siebie i jak najwięcej współpracować. (…) Polska i Litwa powinny być we wszystkich formatach. Nie przestajemy wspierać Ukrainy, żeby osiągnąć stały i prawdziwy pokój - wyjaśnił Robertas Kaunas, minister obrony Litwy.
Wspólne ćwiczenia i zakupy zbrojeniowe Polski i Litwy
Podczas spotkania ministrowie obrony Polski i Litwy omówili również plany wspólnych ćwiczeń wojskowych, które mają odbyć się jeszcze w tym roku. Władysław Kosiniak-Kamysz zadeklarował, że jeśli zajdzie taka potrzeba, polskie wojska inżynieryjne włączą się w budowę poligonu. Oprócz tego, Polska i Litwa zamierzają skorzystać wspólnie z instrumentu SAFE w ramach unijnego programu, aby dokonać wspólnych zakupów zbrojeniowych.
Planujemy wspólne ćwiczenia wojsk polskich i litewskich w tym roku. Jesteśmy bardzo otwarci na wszystkie inicjatywy. Panie ministrze jeszcze raz dziękuję za wybór Polski jako pierwszego państwa. Warszawy jako pierwszej stolicy, którą pan odwiedza. To jest wyraz solidarności, przyjaźni, patrzenia w przyszłość budowy silnych fundamentów - powiedział minister obrony narodowej.
Szczególnym zainteresowaniem obu państw cieszą się systemy Piorun, czyli przenośne przeciwlotnicze zestawy rakietowe polskiej produkcji, przeznaczone do zwalczania nisko lecących statków powietrznych, samolotów, śmigłowców oraz dronów. Systemy te są już w asortymencie m.in. Norwegów, Łotyszy i Ukraińców. Polska i Litwa będą również zabiegać o to, aby Komisja Europejska udzielała państwom członkowskim nie tylko pożyczek na potrzeby bezpieczeństwa, ale także „dotacji, grantów, nieoprocentowanych środków, których nie trzeba zwracać”.
Tarcza Wschód i Bałtycka Linia Obrony - wzmocnienie wschodniej flanki
Ministrowie poruszyli także kwestię rozbudowy Tarczy Wschód oraz Bałtyckiej Linii Obrony. Oba te programy stanowią jeden wspólny program wpisany do strategii Unii Europejskiej i są wspólnie realizowane. Tarcza Wschód to polski program, zakładający budowę umocnień, przeszkód terenowych i infrastruktury wojskowej na granicach Polski z Rosją i Białorusią na odcinku około 800 km. Z kolei Bałtycka Linia Obrony to wspólny projekt Litwy, Łotwy i Estonii, którego celem jest wzmocnienie wschodniej flanki i ochrona przed potencjalnym wtargnięciem ze strony Rosji i Białorusi.
Linia bałtycka ma być w przyszłości połączona z polską Tarczą Wschód, co ma znacząco zwiększyć obronność regionu. Władysław Kosiniak-Kamysz podkreślił, że „Będziemy ułatwiać mobilność militarną, projekty dotyczące infrastruktury, która będzie ułatwiać mobilność militarną pomiędzy naszymi państwami”. Robertas Kaunas wyraził zadowolenie z chęci współpracy z polskim resortem obrony, podkreślając, że „Jest to nasz regionalny cel, dotyczy nie tylko Litwy, ale również bezpieczeństwa Łotwy i Estonii”. Zapewnił również, że działania poligonu będą transparentne i demokratyczne, a informacje na jego temat będą regularnie przekazywane, aby rozwiać wszelkie obawy.