Pierwszy samodzielny lot polskiej załogi śmigłowcem Apache

Zgodnie z komunikatem 1. Brygady Lotnictwa Wojsk Lądowych, polscy piloci po raz pierwszy samodzielnie wzbili się w powietrze za sterami śmigłowca uderzeniowego AH-64D Apache. Ten symboliczny lot jest kulminacją wielomiesięcznych, intensywnych przygotowań i stanowi dowód na rosnące kompetencje polskich żołnierzy. "To kolejny krok w budowaniu nowoczesnych zdolności bojowych" – podkreślono w oficjalnym komunikacie, wskazując na ogromne znaczenie tego sukcesu dla całych Sił Zbrojnych RP.

Pierwsze loty polskich pilotów na śmigłowcach Apache odbyły się nad polskim niebem, co stanowiło historyczny moment dla 1. Brygady Lotnictwa Wojsk Lądowych. Wcześniejsze loty odbywały się z udziałem amerykańskich instruktorów. Samodzielny lot jest więc dowodem na osiągnięcie przez polskie załogi wymaganego poziomu wyszkolenia, pozwalającego na samodzielne operowanie maszyną.

Miesiące intensywnych przygotowań w Polsce i USA

Droga do samodzielnego pilotażu śmigłowców Apache była długa i wymagająca. Polscy piloci oraz personel naziemny przeszli zaawansowane szkolenia zarówno w Stanach Zjednoczonych, jak i w Polsce. Pierwsze kursy dla polskich żołnierzy rozpoczęły się w USA już w 2023 roku, w amerykańskiej bazie Fort Novosel. Szkolenie obejmowało nie tylko intensywne przygotowanie teoretyczne i symulatorowe, ale także praktyczne loty.

Po powrocie do kraju piloci kontynuowali naukę na ośmiu śmigłowcach AH-64D Apache, które Polska leasinguje od armii amerykańskiej w ramach tzw. rozwiązania pomostowego. Maszyny te trafiły do 56. Bazy Lotniczej w Inowrocławiu, która stała się centrum szkoleniowym dla przyszłych załóg. Cały proces odbywał się pod okiem doświadczonych amerykańskich instruktorów, których zadaniem było przygotowanie Polaków do samodzielnej obsługi i pilotowania maszyn.

Apache zastępują wysłużone Mi-24

Pozyskanie śmigłowców Apache jest kluczowym elementem programu modernizacji technicznej Sił Zbrojnych RP o kryptonimie "Kruk". Program ten ma na celu zastąpienie wysłużonych, postsowieckich maszyn Mi-24. Decyzja o zakupie 96 śmigłowców AH-64E, ogłoszona w 2024 roku, jest jednym z największych kontraktów zbrojeniowych w historii Polski.

Dostawy fabrycznie nowych maszyn mają rozpocząć się w 2028 roku i potrwać do 2032 roku. Do tego czasu polscy piloci i technicy będą doskonalić swoje umiejętności na leasingowanych maszynach w wersji D. Celem jest osiągnięcie pełnej gotowości operacyjnej i płynne wdrożenie nowych śmigłowców do służby w Lotnictwie Wojsk Lądowych. Umowa z Boeingiem zakłada również współpracę z polskim przemysłem, który odegra kluczową rolę w utrzymaniu i wsparciu technicznym floty Apache.

Jak mówił prezes PGZ Adam Leszkiewicz w rozmowie z Portalem Obronnym w czasie podpisania offsetu: 

„W oddziale (Wojskowych Zakładów Lotniczych nr 1 – przyp.red) w Dęblinie powstanie centrum dotyczące silników, które są na wyposażeniu Apache. Będzie umowa szersza, związana w ogóle ze śmigłowcami i z tymi pozostałymi elementami stanowiącymi wyposażenie Apache” – wyjaśnia prezes Leszkiewicz.

Dzięki tym umowom Polska ma szansę stać się hubem serwisowym nie tylko dla własnej armii, ale i dla innych użytkowników Apache w Europie. To strategiczna szansa na wejście do globalnego łańcucha dostaw. Prezes PGZ liczy na powtórzenie sukcesu, jaki grupa odniosła przy programie Wisła (system PATRIOT).

Jak wyjaśnił Adam Leszkiewicz:

„Będziemy jedynym takim miejscem w Europie. To warto podkreślić, jedynym takim centrum serwisowym dla Apache, więc to będą unikalne kompetencje, które mam nadzieję, zostaną tutaj w Łodzi na długie, długie lata. […] Mam nadzieję, że będziemy rozpoczynać te prace serwisowe od 2028 roku, więc w każdym kolejnym roku będziemy tych kompetencji zdobywać więcej. [...] Będziemy robić wszystko, żeby znaleźć uznanie w oczach producentów Apache do tego, żeby można było te kompetencje wykorzystywać w szerszym wymiarze. To trochę zależy od tego, gdzie te Apache się będą znajdować, jak będą się znajdować w innych krajach europejskich”.

Umowa na 96 śmigłowców AH-64 Apache

AH-64E Apache Guardian to najnowsza wersja legendarnego amerykańskiego śmigłowca bojowego, który od dekad uchodzi za jeden z najbardziej śmiercionośnych systemów uzbrojenia pola walki. Opracowany przez Boeinga i wprowadzony do służby jako następca wcześniejszych wersji AH-64D, zaprojektowany z myślą o walce w środowisku nasyconym systemami przeciwlotniczymi i elektronicznymi. Nowoczesna awionika, systemy samoobrony, zintegrowane czujniki i możliwość współpracy z bezzałogowcami to kluczowe elementy tej konstrukcji.

Śmigłowiec wykorzystuje ulepszone silniki T700-GE-701D, które zapewniają mu większy zasięg i lepsze osiągi: prędkość maksymalna sięga około 293 km/h, a zasięg operacyjny to blisko 480 kilometrów. AH-64E może działać bez wsparcia nawet przez kilka godzin, wykonując misje bojowe, rozpoznawcze i eskortowe. Na pokładzie śmigłowca znalazły się zaawansowane systemy zarządzania polem walki, dzięki którym Apache może nie tylko skutecznie wykrywać i niszczyć cele, ale też koordynować działania z innymi jednostkami - zarówno powietrznymi, jak i lądowymi, w tym np. czołgami Abrams, czy myśliwcami F-35, które również nabyła Polska.

Zmodernizowany radar Longbow umożliwia wykrycie do 256 celów jednocześnie i jednoczesne śledzenie wielu z nich, nawet w trudnych warunkach pogodowych czy przy zakłóceniach elektronicznych. Co ważne, wersja E może również przekazywać dane do dronów i odbierać od nich informacje, a to znacząco zwiększa świadomość sytuacyjną załogi.

Umowa na zakup 96 śmigłowców AH-64E dla Wojska Polskiego została podpisana w sierpniu 2024 r. Oprócz zakupu maszyn obejmuje ona również pakiet szkoleniowy, logistyczny, w tym sprzęt do wykonywania obsług śmigłowców, sprzęt lotniskowo-hangarowy i wsparcie techniczne, a także zapas amunicji i części zamiennych. Zamówienie obejmuje również kompleksową dostawę środków bojowych i części zamiennych.