Spis treści
Decyzja o państwowej interwencji zapadła po tym, jak dotychczasowi niemieccy właściciele koncernu KNDS – rodziny Braunbehrens i Bode, posiadające udziały poprzez spółkę Wegmann Holding – od dłuższego czasu planowały sprzedaż swojego pakietu. Pierwotnym scenariuszem było wprowadzenie firmy na giełdę, jednak plany te zostały wstrzymane we wrześniu z powodu niekorzystnych wycen spółek zbrojeniowych. Wycena KNDS, która na początku roku sięgała nawet 20 miliardów euro, ostatecznie nie przekonała inwestorów nawet przy poziomie 12,5 mld euro.
W obliczu fiaska giełdowego, właściciele zaczęli rozważać sprzedaż udziałów innym podmiotom, w tym zagranicznym inwestorom, takim jak czeska grupa CSG. Taki scenariusz został uznany przez rząd federalny za „poważne zagrożenie dla niemieckich interesów bezpieczeństwa”, zwłaszcza w kluczowym obszarze technologii pojazdów opancerzonych. Aby zapobiec utracie kontroli nad strategicznym przedsiębiorstwem, Berlin podjął negocjacje, które zakończyły się porozumieniem. Umowa kupna ma zostać podpisana w listopadzie, a cała transakcja sfinalizowana w grudniu.
Ochrona technologii i parytet z Francją
Jednym z głównych motywów przejęcia była ochrona własności intelektualnej niemieckich produktów, takich jak czołg Leopard czy transporter Boxer. Rząd federalny obawiał się, że w przypadku sprzedaży udziałów zagranicznemu inwestorowi, mógłby utracić wpływ na strategiczny rozwój i dalsze losy tych technologii. Równie ważnym argumentem była chęć utrzymania parytetu z Francją, która jako drugi udziałowiec posiada 50% akcji. Dzięki tej transakcji Berlin zrównał się z Paryżem pod względem wpływów, co ma kluczowe znaczenie dla przyszłych, wspólnych projektów, takich jak program czołgu nowej generacji MGCS.
Cena przejęcia i kontrowersje wokół kwoty 6,6 mld euro
Ostateczna cena zakupu, wynosząca 6,6 miliarda euro, budzi pewne dyskusje w kręgach parlamentarnych. Kwota ta została oparta na wycenie KNDS sprzed planowanego wejścia na giełdę, która wynosiła 11,2 mld euro. Do połowy tej wartości (5,6 mld euro) rząd niemiecki dołożył premię w wysokości 1 miliarda euro. Oficjalnie uzasadniono to faktem, że część spodziewanego zysku za bieżący rok obrotowy proporcjonalnie trafiłaby jeszcze do rodzin właścicielskich.
Mimo to, niektórzy posłowie uważają, że rodziny Bode i Braunbehrens zrobiły bardzo dobry interes, zwłaszcza w kontekście spadków kursów akcji innych firm zbrojeniowych, jak na przykład Rheinmetall. Warto jednak zaznaczyć, że początkowo, latem, rząd rezerwował na zakup zaledwie 40% udziałów kwotę aż 7,2 mld euro, co pokazuje, że ostateczna cena za 50% jest relatywnie niższa.
Opóźnione zamówienia i niepewność programu "Arminius"
Wejście państwa do struktury właścicielskiej KNDS rozwiązuje jedne problemy, ale rodzi nowe wyzwania. Koncern stoi w obliczu niepewności związanej z kluczowymi zamówieniami oraz obaw o nadmierny wpływ polityki na jego działalność.
Potencjalnie największe zamówienie dla KNDS, dotyczące 1800 kołowych transporterów opancerzonych Boxer w ramach programu „Arminius”, zostało w ostatnim czasie opóźnione. Przyczyną są rozbieżności dotyczące ceny i zakresu usług. Porozumienie w tej sprawie jest możliwe dopiero w przyszłym roku i zależy od ustępstw ze strony przemysłu. Brak jasności co do tego gigantycznego kontraktu już spowodował zawieszenie przez KNDS planów przejęcia fabryki Mercedesa w Ludwigsfelde, która miała być zaangażowana w produkcję.
Rząd jako udziałowiec – szansa czy zagrożenie?
Samo kierownictwo KNDS, w tym przewodniczący rady nadzorczej Tom Enders, nie ukrywało, że preferowanym scenariuszem był debiut giełdowy, a nie nacjonalizacja. Istnieją obawy, że zbyt duży wpływ polityki i potencjalne spory na linii Berlin-Paryż mogą utrudnić integrację niemieckiej i francuskiej części firmy oraz spowolnić strategiczne decyzje. Za odstraszający przykład podawany jest nieudany projekt myśliwca nowej generacji FCAS.
Co ciekawe, rząd federalny nie zamierza na stałe utrzymywać tak dużego pakietu. W oficjalnym dokumencie zapowiedziano, że intencją rządu jest stopniowe zmniejszenie udziału o 10% we współpracy z Francją. To, czy państwo zarobi na przyszłej sprzedaży akcji, będzie zależało od kondycji finansowej spółki i jej zdolności do pozyskiwania kolejnych, lukratywnych kontraktów zbrojeniowych.
