Spis treści
Czym jest ćwiczenie pk. "Steadfast Dart 26"?
Manewry pk. "Steadfast Dart 26" to ćwiczenia prowadzone pod egidą Joint Force Command Brunssum (JFC Brunssum), zaplanowane we współpracy z Supreme Headquarters Allied Powers Europe (SHAPE) jako główny test działania Allied Reaction Force (ARF) – nowej, wielodomenowej siły szybkiego reagowania NATO. Scenariusz zakłada przerzut sił, sprzętu ciężkiego i uzbrojenia drogą powietrzną, morską, kolejową i lądową przez kilka państw Europy Środkowej, a następnie ich integrację pod jednym dowództwem w warunkach pokoju, ale z założeniem potencjalnego kryzysu o wysokiej dynamice.
Ćwiczenie ma odpowiedzieć na dwa kluczowe pytania: czy NATO jest w stanie szybko aktywować i przemieścić dużą formację na znaczne odległości oraz czy różne komponenty – lądowy, powietrzny, morski, cyber, kosmiczny i wojska specjalne – potrafią realnie współdziałać w jednym, spójnym planie operacyjnym. JFC Brunssum podkreśla, że "Steadfast Dart 26" jest w tym roku „największym ćwiczeniem NATO”, a jednocześnie pierwszym na taką skalę sprawdzianem nowej ARF, która ma być w praktyce odpowiedzią na wnioski z agresji Rosji na Ukrainę i konieczność szybkiego wzmocnienia wschodniego frontu sojuszu. W tle toczy się szerszy proces przestawiania planowania NATO na tzw. plany regionalne, w których mobilność strategiczna i gotowość do dużych przerzutów stały się jednym z głównych wymiarów „wiarygodnego odstraszania”.
Polecany artykuł:
Morskie aspekty „Steadfast Dart 26”
Główna oś ćwiczenia pk. „Steadfast Dart 26” przebiega przez Europę Środkową – przede wszystkim Niemcy – gdzie realizowana jest zarówno zasadnicza faza przerzutu, jak i trening właściwy, zintegrowany z narodowymi manewrami. Z perspektywy morskiej kluczowy jest kierunek północny: komponent ARF wychodzi z rejonu Hiszpanii i Turcji, a następnie przemieszcza się przez Atlantyk i Morze Północne w stronę Bałtyku, wykorzystując m.in. Kilonię jako punkt wejścia na akwen.
W morskiej fazie „Steadfast Dart 26” centralną rolę odgrywa komponent morski ARF, dowodzony z hiszpańskiego okrętu desantowego typu Galicia B.A.A. „Castilla” (L‑52), pełniącego funkcję pływającego stanowiska dowodzenia Maritime Component Command. Na jego pokładzie pracuje sztab hiszpańskiego ESP MARFOR, który odpowiada za planowanie i koordynację działań okrętów wydzielonych do ARF oraz wpinanie ich w szerszy plan operacyjny, obejmujący również siły stałych zespołów NATO, w tym Standing NATO Mine Countermeasures Group 1 (SNMCMG1).
Istotnym graczem w tej układance jest także Turcja, która – obok Hiszpanii – wystawiła najbardziej widoczny komponent nawodny. W skład zespołu wchodzą desantowiec typu Juan Carlos I TCG Anadolu (L400), fregaty typu Barbaros TCG Oruçreis (F 245) i fregaty typu Istambul TCG "Istanbul" (F 515) oraz jednostki zaopatrzeniowej TCG "Derya" (A-1590), tworząc grupę zdolną do działań desantowych, osłony powietrznej i wsparcia logistycznego na całej trasie przerzutu. Po stronie hiszpańskiej z „Castillą” współdziała fregata obrony przeciwlotniczej typu Álvaro de Bazán „Cristóbal Colón” (F-105), zapewniając dodatkowe zdolności eskortowe i przeciwlotnicze.
Na trasie marszu przewidziano szereg epizodów współdziałania z siłami morskimi Portugalii, Francji, Niemiec, Holandii i Danii, nastawionych na praktyczne sprawdzenie procedur łączności, organizacji marszu, ochrony sił oraz reagowania na symulowane zagrożenia z powietrza i z powierzchni morza. W miarę zbliżania się do Bałtyku ugrupowanie było wzmacniane o okręty stałych zespołów NATO, co pozwalało przejść od etapu klasycznego przerzutu i zgrywania do działań o wyraźnie taktycznym charakterze – w tym przeciwminowych – na akwenie o kluczowym znaczeniu dla północnego odcinka wschodniej flanki.
Polski komponent: PKW Czernicki 2026
Polski Kontyngent Wojskowy Czernicki 2026 utworzono na początku 2026 roku jako wydzielony element 8. Flotylli Obrony Wybrzeża. Jego zadaniem jest dowodzenie siłami SNMCMG1, odpowiadającymi za Bałtyk, Morze Północne, Morze Norweskie i część Atlantyku.
Dowódcą SNMCMG1 został kmdr por. Kacper Sterne – szósty polski oficer w tej roli. Uroczyste przejęcie dowodzenia odbyło się w Rydze. Sztab zespołu tworzą oficerowie i podoficerowie 8. FOW, a okrętem flagowym został okręt dowodzenia siłami obrony przeciwminowej ORP „Kontradmirał X. Czernicki”, co podkreślono (m.in.) w komunikacie Dowództwa Operacyjnego RSZ: „Czernicki pełni funkcję okrętu flagowego Stałego Zespołu Sił Obrony Przeciwminowej NATO – Standing NATO Mine Countermeasures Group 1 (SNMCMG1)”. Epizodem wartym zwrócenia uwagi był trening przeprowadzony z duńskim śmigłowcem ratowniczym AW101 Merlin – w czasie pobytu zespołu na duńskich wodach terytorialnych – ORP „Kontradmirał X. Czernicki” doskonalił procedury MEDEVAC oraz podnoszenie członków załogi bezpośrednio z pokładu okrętu.
ORP „Kontradmirał X. Czernicki” to okręt dowodzenia siłami obrony przeciwminowej i jednostka wsparcia logistycznego. Wyposażono go w lądowisko dla śmigłowca, rozbudowane systemy łączności, pomieszczenia sztabowe oraz możliwości przekazywania ładunków i paliwa na jednostki płynące równolegle (do 250 kg na 60 m, paliwo z wydajnością do 100 t/h). Dzięki temu może jednocześnie pełnić rolę centrum dowodzenia i zaplecza dla różnych jednostek.
