Spis treści
Wtorkowe (14 kwietnia) spotkanie w Berlinie, z udziałem kanclerza Friedricha Merza i prezydenta Wołodymyra Zełenskiego, zaowocowało historycznym ogłoszeniem: relacje między Niemcami a Ukrainą zostały podniesione do poziomu partnerstwa strategicznego. To posunięcie podkreśla rosnące znaczenie Ukrainy dla polityki zagranicznej Niemiec i ich determinację we wspieraniu Kijowa w obliczu trwającej agresji rosyjskiej.
„Przyjaźń i więź między naszymi społeczeństwami są głębsze niż kiedykolwiek wcześniej. W związku z tym naturalnym krokiem jest dziś podniesienie naszych relacji dwustronnych do poziomu partnerstwa strategicznego” – oświadczył Merz na konferencji prasowej.
W ramach konkretnych działań, Niemcy zobowiązały się do sfinansowania Ukrainie kilkuset pocisków do systemów obrony przeciwlotniczej Patriot od amerykańskiego koncernu zbrojeniowego Raytheon. Ponadto, Ukraina ma otrzymać kolejne wyrzutnie do systemów obrony przeciwlotniczej Iris-T, a Niemcy współfinansować będą ukraińskie zdolności do rażenia celów na dalekim zasięgu. Te działania mają na celu wzmocnienie ukraińskiej obrony powietrznej, kluczowej w odpieraniu rosyjskich ataków.
Współpraca wojskowa i odbudowa przemysłu
Przed konferencją prasową, ministrowie obrony obu państw podpisali dokument dotyczący współpracy w zakresie danych. Ma to na celu usprawnienie wymiany informacji i koordynacji działań w obszarze obronności. Podpisano również wspólną deklarację w sprawie wsparcia odbudowy ukraińskiego przemysłu, co jest kluczowe dla długoterminowego rozwoju i stabilności Ukrainy po zakończeniu konfliktu.
Niemcy, od początku pełnoskalowej inwazji Rosji, stały się jednym z głównych dostawców uzbrojenia dla Ukrainy. Z danych rządu w Berlinie wynika, że od 24 lutego 2022 roku Niemcy udzieliły Ukrainie wsparcia cywilnego o łącznej wartości co najmniej 39 mld euro oraz wsparcia wojskowego w wysokości ok. 55 mld euro. W przyjętym przez Bundestag budżecie na 2026 rok zapisano 11,5 mld euro dla Ukrainy, co świadczy o kontynuacji i zintensyfikowaniu pomocy. Mimo to, Berlin nie zdecydował się jeszcze na przekazanie Ukrainie pocisków dalekiego zasięgu Taurus, co pozostaje przedmiotem dyskusji.
Reformy i droga do Unii Europejskiej
Kanclerz Merz podkreślił również wsparcie Niemiec dla celu przystąpienia Ukrainy do Unii Europejskiej, jednocześnie zaznaczając, że „nie da się go zrealizować w krótkim czasie”. W tym kontekście wezwał rząd w Kijowie do „jeszcze intensywniejszego wdrażania reform, zwłaszcza w obszarze praworządności i walki z korupcją”. Jest to wyraźny sygnał, że proces integracji europejskiej wymaga od Ukrainy dalszych wysiłków w dostosowywaniu się do standardów unijnych.
Niemiecki kanclerz wyraził stanowisko Berlina w sprawie pokoju, oświadczając, że Niemcy opowiadają się za „szybkim i trwałym pokojem”, ale nie zaakceptują „pokoju narzuconego, w którym Rosja realizuje swoje maksymalne żądania”. Merz dodał, że jest głęboko przekonany, iż „nie będzie żadnych ustaleń z Rosją ponad głowami Europejczyków”.
Węgierska blokada i rurociąg Przyjaźń
Jednym z kluczowych tematów rozmów była również blokowana przez Węgry pożyczka UE dla Ukrainy w wysokości 90 mld euro. Friedrich Merz wyraził nadzieję, że po wyborczym zwycięstwie opozycyjnej partii TISZA na Węgrzech, uda się wkrótce doprowadzić do uruchomienia tych środków.
Prezydent Zełenski odniósł się również do kwestii rurociągu Przyjaźń, który został uszkodzony 27 stycznia w rosyjskim ataku. Zapewnił, że rurociąg zostanie naprawiony do końca kwietnia. Uszkodzenie rurociągu spowodowało wstrzymanie tranzytu rosyjskiej ropy naftowej przez terytorium Ukrainy na Węgry i Słowację. Ukraińskie władze komunikowały, że uszkodzenia są poważne, a rurociąg może w każdej chwili zostać ponownie ostrzelany przez Rosję. Rząd premiera Węgier Viktora Orbana utrzymywał jednak, że Ukraina celowo wstrzymuje przesył, i w odpowiedzi zablokował unijną pożyczkę. Węgry odmówiły również przyjęcia 20. pakietu sankcji na Rosję.
Wołodymyr Zełenski wyraził nadzieję, że po wyborach parlamentarnych na Węgrzech, które odbyły się 12 kwietnia, relacje Kijowa z Budapesztem będą oparte na pragmatyzmie i wzajemnym szacunku. Zauważył, że wybory odbyły się w dniu, gdy w Ukrainie obchodzono Wielkanoc, co ocenił jako „bardzo symboliczne”.
Po konsultacjach międzyrządowych w Berlinie, prezydent Zełenski uda się jeszcze we wtorek do Norwegii, kontynuując swoją misję dyplomatyczną na rzecz pozyskania wsparcia dla Ukrainy.
