- Program budowy okrętów podwodnych tupu Columbia, kluczowy dla odstraszania nuklearnego USA, ma na celu zastąpienie starzejącej się floty okrętów typu Ohio.
- Pierwszy okręt, USS District of Columbia (SSBN-826), ma zostać dostarczony Marynarce Wojennej USA do końca 2028 roku, pomimo wcześniejszych opóźnień spowodowanych problemami z łańcuchem dostaw i niedoborami kadrowymi.
- Każdy okręt typu Columbia będzie wyposażony w 16 pocisków balistycznych UGM-133A Trident II D5LE i będzie największą jednostką zbudowaną dla Marynarki Wojennej USA.
- Łączny koszt programu budowy 12 okrętów typu Columbia szacowany jest na około 126,4 miliarda dolarów, co stanowi wzrost o 12,1% w stosunku do wcześniejszych szacunków.
Okręty podwodne z pociskami balistycznymi (SSBN) stanowią trzon morskiej części amerykańskiej triady nuklearnej, zapewniając zdolność do drugiego uderzenia i skutecznego odstraszania potencjalnych przeciwników. Program typu Columbia, określany jako priorytet numer jeden przez Marynarkę Wojenną USA, ma na celu zastąpienie starzejącej się floty 14 okrętów podwodnych typu Ohio. Te nowe jednostki mają służyć do lat 80. XXI wieku, a ich terminowe dostarczenie jest kluczowe dla utrzymania ciągłości strategicznego odstraszania nuklearnego.
Wyzwania i opóźnienia w programie
Pierwotnie zakładano, że USS District of Columbia (SSBN-826) zostanie dostarczony w 2027 roku. Jednakże, problemy z łańcuchem dostaw i niedobory kadrowe w stoczniach spowodowały przesunięcie tego terminu. W 2024 roku Marynarka Wojenna USA poinformowała, że dostawa okrętu może opóźnić się o 12-16 miesięcy. W efekcie, według szacunków Marynarki Wojennej zawartych w projekcie budżetu na rok 2027, USS District of Columbia ma zostać dostarczony w marcu 2029 roku, a kolejny okręt, USS Wisconsin (SSBN-827), w kwietniu 2030 roku.
Opóźnienia w produkcji turbin parowych oraz spóźnione dostawy sekcji dziobowej i rufowej były jednymi z głównych przyczyn korekty harmonogramu. Sekcja rufowa dla District of Columbia została dostarczona do General Dynamics Electric Boat w styczniu 2024 roku.
Aktualny stan programu i plany na przyszłość
Mimo wcześniejszych trudności, General Dynamics Electric Boat (GD Electric Boat), główny wykonawca programu, informuje o znaczących postępach - jak przekazał serwis USNI News. Prezes GD Danny Deep oświadczył w kwietniu 2026 roku, że dzięki poprawie wydajności personelu i usprawnieniu sieci dostawców, pierwszy okręt typu Columbia jest "na dobrej drodze do dostarczenia do końca 2028 roku". Podkreślił, że wszystkie główne moduły zostały otrzymane pod koniec ubiegłego roku, co pozwala na ich integrację i montaż. Na początku 2026 roku okręt District of Columbia był ukończony w około 65-66 procentach.
Wiceadmirał Rob Gaucher, stojący na czele nowego biura odpowiedzialnego za produkcję okrętów podwodnych, również podkreśla priorytet dostarczenia District of Columbia w 2028 roku. Zaznacza jednak, że będzie to "niezwykle trudne zadanie" i wymaga "myślenia, działania i funkcjonowania inaczej", bez rezygnowania z jakości i bezpieczeństwa.
Budżet na rok 2027 przewiduje 15 miliardów dolarów na linię finansowania okrętów typu Columbia, w tym ostatnią transzę finansowania trzeciego okrętu, USS Groton (SSBN-828), oraz pełne finansowanie czwartej jednostki, SSBN-829. Łączny szacowany koszt programu budowy 12 okrętów typu Columbia wynosi około 126,4 miliarda dolarów, co stanowi wzrost o 12,1% w stosunku do wcześniejszych szacunków.
Perspektywy i wyzwania długoterminowe
Po dostarczeniu pierwszego okrętu, Marynarka Wojenna USA planuje dostawę jednego okrętu typu Columbia rocznie. Pełna produkcja okrętów ma zostać osiągnięta na początku lat 30. XXI wieku, a docelowo do służby ma wejść 12 jednostek. Program ten ma zastąpić wszystkie 14 okrętów typu Ohio, które mają zostać wycofane ze służby w latach 2027-2040.
General Dynamics Electric Boat aktywnie uczestniczy również w negocjacjach dotyczących kontraktu na 15 nowych okrętów podwodnych, w tym 10 okrętów typu Virginia Block VI i pięciu okrętów typu Columbia Build II. GD Electric Boat, zlokalizowana w Groton w stanie Connecticut, jest głównym konstruktorem i producentem okrętów podwodnych o napędzie jądrowym dla Marynarki Wojennej USA od ponad 100 lat.
Mimo optymistycznych deklaracji, wiceadmirał Gaucher podkreśla, że dostarczenie pierwszego okrętu w 2028 roku nie może odbyć się kosztem całej klasy. Zaznacza, że ważniejsze od szybkiego wprowadzenia pierwszej jednostki jest osiągnięcie tempa produkcji jednego okrętu rocznie, aby zapewnić ciągłość strategicznego odstraszania. Program typu Columbia jest strategicznym przedsięwzięciem, które ma zapewnić bezpieczeństwo narodowe USA na wiele dekad, a jego sukces zależy od skutecznego zarządzania wyzwaniami technologicznymi, logistycznymi i finansowymi.
Każdy okręt typu Columbia będzie wyposażony w 16 zmodernizowanych pocisków balistycznych UGM-133A Trident II D5LE (Trident III), które będą stanowić około 70% aktywnego arsenału jądrowego USA. Okręty te będą również największymi, jakie kiedykolwiek zbudowano dla Marynarki Wojennej Stanów Zjednoczonych, o długości około 171 metrów i wyporności podwodnej przekraczającej 21 000 ton. Charakteryzować się będą zaawansowanymi systemami sonarowymi, sterami w układzie X oraz reaktorem jądrowym, który nie będzie wymagał uzupełniania paliwa przez cały 42-letni okres eksploatacji.
Polecany artykuł:
