AGILE: 115 mln euro na przyspieszenie innowacji obronnych w UE
W marcu 2026 r. Komisja zaproponowała nowe pilotażowe narzędzie finansowania o wartości 115 mln euro, AGILE. Ma on przyspieszyć rozwój i testowanie przełomowych innowacji w dziedzinie obronności oraz ich absorpcję przez rynek, takich jak sztuczna inteligencja, technologie kwantowe i drony, koncentrując się na wspieraniu małych i średnich przedsiębiorstw, w tym przedsiębiorstw typu start-up i scale-up.
Osiągnięte 16 lipca br. porozumienie umożliwi uruchomienie AGILE już na początku 2027 r., pomagając w szybkim dostarczaniu powstających i przełomowych produktów obronnych opracowanych przez nowe podmioty działające w sektorze obrony państwom członkowskim i państwom stowarzyszonym, tak aby mogły one opracowywać, testować i wdrażać nowe technologie i opłacalne rozwiązania znacznie szybciej niż jest to obecnie możliwe w odpowiedzi na pilne potrzeby obronne, z którymi się borykają.
Szybkość, z jaką Parlament Europejski i Rada osiągnęły to porozumienie, odzwierciedla ich wspólne zaangażowanie na rzecz terminowej realizacji programu, zgodnie z elastycznością, jaką AGILE ma zapewnić europejskiemu ekosystemowi innowacji w dziedzinie obronności.
Kolejne kroki
Uzgodniony tekst rozporządzenia wejdzie teraz w formalny proces przyjmowania przez Parlament Europejski i Radę w nadchodzących tygodniach, aby zapewnić jego szybkie wejście w życie. Oczekuje się, że instrument będzie operacyjny od początku 2027 r., aby zapewnić szybkie dostarczanie innowacyjnych rozwiązań obronnych państwom członkowskim i stowarzyszonym państwom trzecim.
Nowy etap rozwoju europejskiego ekosystemu obronnego
W ostatnich latach Unia Europejska zintensyfikowała wysiłki na rzecz wzmocnienia badań i rozwoju w dziedzinie obronności, w szczególności za pośrednictwem Europejskiego Funduszu Obronnego (EFO), który promuje wspólne projekty transgraniczne. W tych ramach unijny system innowacji w dziedzinie obronności (EUDIS) wspiera przedsiębiorstwa typu start-up i MŚP, natomiast centrum innowacji w dziedzinie obronności UE (HEDI), zainicjowane przez Europejską Agencję Obrony, wzmacnia współpracę między państwami członkowskimi i zainteresowanymi stronami. Instrumenty te razem stanowią solidną podstawę dla opartych na współpracy innowacji w dziedzinie obronności w Europie.
Jednocześnie konieczne są dodatkowe wysiłki w celu uzupełnienia istniejących narzędzi bardziej elastycznymi mechanizmami. Niedawne inicjatywy, w tym Plan działania na rzecz utrzymania pokoju i gotowości do 2030 r. oraz Biała księga na rzecz przyszłości europejskiej obronności i gotowości do 2030 r., uwypuklają potrzebę przyspieszenia innowacji i wdrażania nowych technologii.
W tym kontekście w planie działania UE na rzecz transformacji przemysłu obronnego wezwano do szybszego i sprawniejszego podejmowania ryzyka w całym europejskim ekosystemie obronnym oraz podkreślono potrzebę nowych, bardziej elastycznych instrumentów wsparcia, torujących drogę dla programu AGILE.
Na podstawie komunikatu prasowego Komisji Europejskiej