Spis treści
Polska, ze względu na swoje strategiczne położenie i skalę planów modernizacyjnych, ma stać się największym beneficjentem programu SAFE. Przyznana alokacja w wysokości 43,7 miliarda euro zostanie przeznaczona na realizację 139 projektów, przygotowanych we współpracy z Agencją Uzbrojenia i Sztabem Generalnym Wojska Polskiego.
Zgodnie z zapowiedziami Ministerstwa Obrony Narodowej, środki zostaną zainwestowane w kluczowe obszary, które podniosą zdolności obronne Polski. Priorytety obejmują między innymi:
- Obronę powietrzną i przeciwrakietową, w tym budowę wielowarstwowego systemu Tarcza Wschód.
- Zakup i rozwój systemów bezzałogowych (dronów) oraz technologii antydronowych.
- Zwiększenie mobilności wojsk oraz ochronę infrastruktury krytycznej.
- Wzmocnienie zdolności w cyberprzestrzeni i zapewnienie cyberbezpieczeństwa.
- Zakupy nowoczesnych zestawów rakietowych i amunicji.
Co istotne, program SAFE umożliwia także refinansowanie już dokonanych zakupów, co pozwoli na odciążenie budżetu państwa. Środki te mają być znaczącym impulsem nie tylko dla Sił Zbrojnych, ale także dla polskiego przemysłu zbrojeniowego, który zyska szansę na nowe kontrakty i włączenie się w europejskie łańcuchy dostaw.
Polecany artykuł:
Zielone światło nie tylko dla Polski. Kto jeszcze skorzysta?
Komisja Europejska zatwierdziła plany w kilku transzach. W pierwszej grupie państw, które otrzymały pozytywną ocenę 15 stycznia 2026 roku, znalazły się m.in. Belgia, Dania, Hiszpania, Rumunia i Chorwacja. Polska dołączyła do tego grona w poniedziałek (26 stycznia), wraz z siedmioma innymi krajami: Estonią, Grecją, Włochami, Łotwą, Litwą, Słowacją i Finlandią. Łącznie do udziału w programie zgłosiło się 19 państw członkowskich.
Akceptacja planów dla państw bałtyckich oraz Finlandii podkreśla strategiczne znaczenie wzmocnienia całej wschodniej flanki NATO. Program SAFE jest więc narzędziem budowania spójnego i solidarnego systemu bezpieczeństwa w całej Unii Europejskiej.
Procedura i dalsze kroki. Kiedy pieniądze trafią do Polski?
Pozytywna opinia Komisji Europejskiej to kluczowy, ale jeszcze nie ostatni etap. Zgodnie z procedurą, zatwierdzone plany narodowe muszą teraz zostać przyjęte w formie decyzji wykonawczej przez Radę Unii Europejskiej. Państwa członkowskie mają na to cztery tygodnie.
Po finalnym zatwierdzeniu przez Radę nastąpi podpisanie umów, co otworzy drogę do uruchomienia finansowania. Przewiduje się, że pierwsze środki, w formie zaliczki w wysokości 15% wnioskowanej kwoty, mogą trafić do Polski już w marcu 2026 roku. Uruchomienie tak znaczącego strumienia finansowania w perspektywie najbliższych miesięcy będzie miało realny wpływ na przyspieszenie już rozpoczętych i planowanych programów modernizacyjnych polskiej armii.
Czym jest program SAFE i jakie są jego cele?
Program SAFE (Strategic Accelerator for Defence Investments), zatwierdzony przez Radę UE w maju 2025 roku, to historyczna inicjatywa Unii Europejskiej mająca na celu wzmocnienie gotowości obronnej państw członkowskich. Jego budżet opiewa na łączną kwotę 150 miliardów euro, które są udostępniane w formie długoterminowych, preferencyjnych pożyczek. Głównym celem programu jest wsparcie strategicznych inwestycji w sprzęt wojskowy oraz rozwój europejskiej bazy przemysłowo-technologicznej.
Inicjatywa ta jest odpowiedzią na zmieniające się środowisko bezpieczeństwa i ma na celu:
- Przyspieszenie modernizacji armii państw członkowskich.
- Wspieranie wspólnych zamówień na sprzęt wojskowy, co zwiększa interoperacyjność i obniża koszty.
- Wzmocnienie europejskiego przemysłu obronnego poprzez faworyzowanie zakupów sprzętu produkowanego w Europie.
- Zwiększenie zdolności produkcyjnych, zwłaszcza w kluczowych obszarach, takich jak produkcja amunicji.
Zainteresowanie programem SAFE przerosło oczekiwania – wnioski złożyło 19 państw członkowskich, a łączna kwota zapotrzebowania znacznie przekroczyła dostępną pulę 150 mld euro.