- MSWiA planuje przedłużyć o kolejne 90 dni, na wrzesień, październik i listopad, czasowy zakaz przebywania w strefie nadgranicznej przyległej do granicy z Białorusią.
- Zakaz wejdzie w życie 1 września w woj. podlaskim i obejmie niezmieniony obszar o długości ponad 78 km, w tym pas 200 m od granicy na większości odcinka.
- Przedłużenie wynika z wciąż realnych zagrożeń na polsko-białoruskim odcinku granicy, pomimo spadku prób nielegalnego przekroczenia, oraz z agresywnych działań Białorusi.
- Strefa zakazu nie obejmuje miejscowości ani szlaków turystycznych, aby minimalizować uciążliwości dla mieszkańców i turystów, jednocześnie ułatwiając służbom ochronę granicy.
Obecnie obowiązujące rozporządzenie dotyczące strefy objętej zakazem przebywania wzdłuż ponad 78 kilometrów granicy z Białorusią kończy się 31 sierpnia. Zgodnie z projektem opublikowanym na stronie Rządowego Centrum Legislacji, od 1 września zakaz przebywania zostanie przedłużony. Resort zapewnił, że obszar objęty zakazem nie ulegnie zmianie, co oznacza, że dotychczasowe regulacje zostaną utrzymane. Strefa buforowa została wprowadzona 13 czerwca 2024 roku i obejmuje część woj. podlaskiego, która przylega do granicy z Białorusią, stanowiącej zewnętrzną granicę strefy Schengen.
Dlaczego strefa buforowa jest nadal potrzebna?
Uzasadnienie projektu rozporządzenia jasno wskazuje, że konieczność przedłużenia okresu obowiązywania strefy buforowej wynika z faktu „wciąż realnych zagrożeń na polsko-białoruskim odcinku granicy państwowej”. Mimo znacznego spadku prób nielegalnego przekroczenia granicy, sytuacja wciąż wymaga uwagi. Autorzy projektu odnotowali, że „od początku roku do 27 lipca 2026 r. na całym odcinku granicy polsko-białoruskiej odnotowano 287 prób jej nielegalnego przekroczenia - takim samym okresie 2025 r. 19 007, co oznacza 98 proc. spadek.”
Jednak ten spadek nie oznacza końca problemów. W uzasadnieniu podkreślono:
„Należy jednak zaznaczyć, że przedstawiony powyżej spadek liczby zdarzeń o charakterze migracyjnym nie oznacza trwałego ustania zagrożenia, a jedynie zmianę wektorów i metod działania strony białoruskiej”.
MSWiA wskazuje również, że „Białoruś nadal pozostaje państwem agresywnym wobec państw członkowskich UE i NATO, wspierającym Federację Rosyjską.” Dodatkowym niepokojącym zjawiskiem są „przeloty przez granicę państwową bezzałogowych statków powietrznych oraz balonów meteorologicznych z terytorium Białorusi”.
Szczegóły strefy i jej wpływ na mieszkańców
Obowiązujące dotychczas rozporządzenie, zdaniem MSWiA, ułatwiło służbom prowadzenie działań związanych z ochroną granicy państwowej, zapewniając odpowiednio szeroki bufor, w którym nie mogą przebywać osoby nieuprawnione. Na przeważającej długości zakaz przebywania obejmuje pas 200 metrów od granicy, na odcinku 59,24 km. W rejonie rezerwatów przyrody strefa ta rozszerza się do około 2 km (na 15,26 km), a na odcinku 3,79 km w rejonie podmokłym sięga nawet około 4 km w głąb kraju. Co ważne, strefa nadgraniczna co do zasady nie obejmuje miejscowości ani szlaków turystycznych. Ograniczenia mają być „jak najmniej uciążliwe dla mieszkańców, turystów czy podmiotów prowadzących działalność zawodową”, co ma na celu minimalizację negatywnego wpływu na lokalną społeczność i gospodarkę. Przedłużenie zakazu przebywania ma na celu dalsze zapewnienie skutecznej ochrony granicy polsko-białoruskiej i reagowanie na dynamicznie zmieniającą się sytuację bezpieczeństwa w regionie.
