W listopadzie 2026 roku w Szwajcarii odbywają się międzynarodowe ćwiczenia wojskowe ALPEX 2026. Manewry te są częścią kampanii eksperymentów operacyjnych EU OPEX, organizowanej przez Europejską Agencję Obrony (EDA). Ich celem jest testowanie najnowszych technologii bezzałogowych w warunkach maksymalnie zbliżonych do realiów współczesnych konfliktów.
Szwajcarski teren z gęstymi lasami i zmienną pogodą, stanowi ekstremalne środowisko do weryfikacji możliwości robotów lądowych. To właśnie w takich warunkach polskie konstrukcje z Łukasiewicz – PIAP muszą udowodnić swoją wartość. Udział w ćwiczeniach przede wszystkim okazją do zebrania bezcennych danych i doświadczeń od żołnierzy, którzy na co dzień korzystają z podobnych systemów.
Gwiazdy manewrów: PIAP HUNTeR – ciężki zawodnik do zadań specjalnych
W ćwiczeniach biorą dwie zaawansowane platformy bezzałogowe, które reprezentują odmienne, lecz uzupełniające się podejścia do wsparcia działań wojskowych.
PIAP HUNTeR to ciężki robot do zadań specjalnych, ważący ponad 4 tony. Dzięki napędowi hybrydowemu jest w stanie poruszać się z prędkością do 50 km/h, a jego zasięg operacyjny sięga 450 km. Modułowa konstrukcja pozwala na szybkie dostosowanie robota do szerokiego spektrum zadań. W zakresie wsparcia logistycznego HUNTeR może transportować do 1 tony ładunku, dostarczając amunicję, zaopatrzenie czy ciężki sprzęt w trudno dostępne rejony. Do rozpoznania (ISR) wykorzystuje zaawansowane systemy obserwacyjne, w tym kamery dzienne i termowizyjne, dzięki czemu prowadzi dyskretny zwiad oraz patroluje granice lub obiekty infrastruktury krytycznej. Jego gabaryty i udźwig umożliwiają również bezpieczną ewakuację medyczną (CASEVAC) rannych żołnierzy z pola walki. W zależności od konfiguracji platforma zapewnia wsparcie ogniowe i inżynieryjne, może być uzbrojona w zdalnie sterowany moduł z karabinem maszynowym lub wyposażona w system minowania narzutowego, znany z pojazdu Baobab-K. Co istotne, HUNTeR jest rozwijany w kierunku coraz większej autonomii, ucząc się samodzielnego omijania przeszkód i podążania za żołnierzem lub pojazdem.
PIAP IBIS TRANSPORT – niezawodny partner logistyczny
PIAP IBIS to lżejsza, sześciokołowa platforma. Wersja TRANSPORT, obecna na ćwiczeniach ALPEX 2026, została zoptymalizowana pod kątem zadań logistycznych, dostarczania zaopatrzenia i wsparcia pododdziałów w trudnym terenie.
Platforma była wykorzystywana podczas testów realizowanych w ramach europejskiej kampanii eksperymentalnej HEDI OPEX, prowadzonej pod auspicjami Europejskiej Agencji Obrony (EDA). W trakcie ćwiczeń systemy opracowane przez Łukasiewicz – PIAP były oceniane pod kątem realizacji zadań logistycznych, wsparcia operacyjnego oraz ewakuacji medycznej w warunkach zbliżonych do rzeczywistych działań wojskowych. Uczestniczył także w demonstracjach i testach prowadzonych z udziałem Wojska Polskiego, podczas których weryfikowano możliwości wykorzystania bezzałogowych platform lądowych do wsparcia działań pododdziałów na współczesnym polu walki.
Cele i znaczenie testów
Ćwiczenia ALPEX 2026 koncentrują się na kilku kluczowych obszarach, w których roboty mają zaprezentować swoje działania. Wsparcie logistyczne poprzez automatyzację dostaw w tzw. „ostatniej mili” pozwala zmniejszyć ryzyko dla żołnierzy i zapewnić płynność zaopatrzenia. Ewakuacja medyczna (CASEVAC) z wykorzystaniem robotów do transportu rannych minimalizuje zagrożenie dla personelu medycznego i skraca czas dotarcia do bezpiecznej strefy.
Rozpoznanie (ISR) umożliwia bezzałogowcom prowadzenie długotrwałej obserwacji bez narażania życia ludzkiego. Jednak najważniejszym celem jest ocena możliwości współdziałania systemów robotycznych z pododdziałami wojskowymi w środowisku wielonarodowym. Chodzi o sprawdzenie, czy polski robot potrafi efektywnie współpracować z żołnierzem z innego kraju i czy systemy dowodzenia są ze sobą kompatybilne.
Sieć Badawcza Łukasiewicz – Przemysłowy Instytut Automatyki i Pomiarów (PIAP) to od dekad czołowy polski ośrodek badawczo-rozwojowy w dziedzinie robotyki. Jego konstrukcje, takie jak roboty pirotechniczne, służą w kilkunastu krajach Europy, Azji i Afryki. W ostatnich latach instytut mocno skoncentrował swoje działania na technologiach obronnych, czego efektem są kontrakty dla Wojska Polskiego, m.in. na dostawę robotów Tarantula.