Dzisiejsi klienci oczekują większej liczby systemów i chcą je szybciej otrzymywać. Wymagają możliwości modyfikacji rozwiązań w miarę ewolucji misji oraz zagrożeń. Potrzebują także modelu ekonomicznego, który umożliwi wdrażanie tych zdolności na masową skalę. Wszystko to zmienia dotychczasowe równanie w obszarze technologii napędowych.
Państwa europejskie rozwijają własne koncepcje autonomicznego i współdziałającego lotnictwa bojowego. Choć architektury i harmonogramy są zróżnicowane, kierunek zmian pozostaje jednoznaczny: autonomiczne i współdziałające statki powietrzne stają się kluczowym elementem przyszłej struktury sił zbrojnych, a nie jedynie ich uzupełnieniem.
Autonomiczne platformy zmieniają wymagania wobec napędu
Ta zmiana generuje nowe podejście do popytu na napęd, fundamentalnie różne od realiów tradycyjnego rynku silników myśliwskich. Rynek zgłasza zapotrzebowanie na silniki o wyższym wolumenie dostaw, zróżnicowanych klasach ciągu oraz diametralnie odmiennej żywotności misyjnej. Niektóre platformy będą priorytetowo traktować zasięg i długotrwałość lotu, podczas gdy inne skupią się na prędkości, udźwigu lub kosztach. Wybrane systemy będą wykonywać powtarzalne misje przez wiele lat, natomiast żywotność misyjną innych będzie mierzona zaledwie w dziesiątkach godzin. Dziś bardziej niż kiedykolwiek napęd musi być optymalizowany przez pryzmat kosztów cyklu życia, generowanej wartości oraz priorytetu operacyjnego misji.
Tempo wdrażania do służby staje się samodzielnym wymaganiem operacyjnym. Jego spełnienie oznacza wykorzystanie dojrzałych technologii tam, gdzie to zasadne, przy jednoczesnym zastosowaniu inżynierii cyfrowej, produkcji przyrostowej i szybkiego prototypowania w celu skrócenia harmonogramów. Wymaga to również projektowania silników z myślą o łatwości produkcji już od samego początku. Przystępna cenowo masowość ma znaczenie tylko wtedy, gdy przemysł jest w stanie faktycznie produkować na dużą skalę.
Należąca do koncernu RTX firma Pratt & Whitney dynamicznie rozszerza swoją obecność w segmencie systemów autonomicznych oraz platform o ograniczonej żywotności. Firma wykorzystuje sprawdzone technologie cywilnych silników lotniczych, w tym rodziny PW500 i PW300, aby przyspieszyć dostarczanie gotowych zdolności dla platform autonomicznych.
Równolegle Pratt & Whitney rozwija zupełnie nową rodzinę małych silników - Pratt & Whitney Valox™ – o ciągu od 500 do 1800 funtów. Silniki te są od podstaw projektowane z myślą o szybkim rozwoju, przystępności cenowej i skalowalnej produkcji.
Aby wesprzeć nową erę walki powietrznej, Pratt & Whitney inwestuje w zdolności o kluczowym znaczeniu: zaawansowane technologie produkcyjne, produkcję przyrostową, inżynierię cyfrową, badania silników oraz metody szybkiego rozwoju.
Przemysłowa skala produkcji kluczem do masowego wdrożenia
Popyt na napędy dla autonomicznych platform współdziałających nie może zostać zaspokojony wyłącznie poprzez rozwój samych technologii. Wymaga on również potencjału przemysłowego pozwalającego na szybkie przejście do produkcji masowej. W ujęciu ogólnym Pratt & Whitney odnotowuje znaczący wzrost potencjału przemysłowego od 2019 roku, przeznaczając duże inwestycje kapitałowe na skalowalność mocy produkcyjnych, gotowość i przystępność cenową, wsparcie eksploatacji w całym cyklu życia oraz technologie silników nowej generacji.
Spółka kontynuuje własne inwestycje w modernizację zakładów, dodatkowe hamownie, wytwarzanie przyrostowe i rozwiązania cyfrowe, jednocześnie wykorzystując fundusze rządowe do rozwoju nowych zdolności i konstrukcji silników. W 2026 roku koncern RTX ogłosił zwiększenie nakładów na moce produkcyjne w Polsce o 194 mln USD, co stanowi dodatek do ponad 165 mln USD zainwestowanych w nakłady kapitałowe w Europie w 2025 roku.
RTX może wnieść kluczowe technologie, które zapewnią skuteczność operacyjną przyszłym autonomicznym siłom współdziałającym – od zaawansowanego napędu i awioniki, po komputery misji, odporną łączność, sensory oraz uzbrojenie – opierając się na swoim silnym potencjale przemysłowym w Polsce, gdzie zatrudnia ponad 9 500 pracowników w dziewięciu lokalizacjach.
Przystępna cenowo masowość to nie tylko wyzwanie dla producentów płatowców – to wyzwanie dla całego przemysłu. Napęd musi być gotowy na skalowanie wraz z nim. Pratt & Whitney przygotowuje się na przyszłość walki powietrznej, inwestując w systemy, które będą ją napędzać.
