Spis treści
W poniedziałek, 12 października 2026 roku, firmy Airbus i Kratos Defense & Security Solutions poinformowały o pomyślnym zakończeniu pierwszego europejskiego lotu prototypu „U740-Valkyrie”. Test, przeprowadzony w nieujawnionym ośrodku w północnej Europie, zrealizował wszystkie założone cele. Najważniejszym elementem był start z wykorzystaniem rakietowych silników pomocniczych, co potwierdziło zdolność maszyny do operowania bez konieczności korzystania z tradycyjnego pasa startowego.
Podczas lotu prototyp wykonywał manewry na różnych wysokościach, osiągając prędkość do 0,8 Macha. Zespół testowy z powodzeniem wprowadzał również korekty do planu misji w czasie rzeczywistym. Eric DeMarco, prezes i dyrektor generalny firmy Kratos, podkreślił, że dzięki zaawansowaniu platformy Valkyrie i doskonałej integracji zespołów, lot okazał się „niesamowitym sukcesem”.
Czym jest U740-Valkyrie? Dane techniczne i możliwości
U740-Valkyrie to europejska wersja sprawdzonego w boju amerykańskiego bezzałogowca Kratos XQ-58A Valkyrie, który swój pierwszy lot odbył już w 2019 roku. Maszyna została dostosowana do wymagań europejskich sił zbrojnych, w tym niemieckiej Luftwaffe. Jest to tzw. „lojalny skrzydłowy” – bezzałogowy statek powietrzny zaprojektowany do autonomicznej pracy lub ścisłej współpracy z myśliwcami załogowymi, takimi jak Eurofighter. Jego głównym zadaniem jest wykonywanie misji wysokiego ryzyka i ochrona załogowych maszyn. Pod względem danych technicznych U740-Valkyrie ma długość 9,1 metra i rozpiętość skrzydeł wynoszącą 8,2 metra. Jego maksymalna masa startowa sięga około 3 ton, a zasięg przekracza 5000 kilometrów. Pułap operacyjny wynosi około 13 700 metrów. Maszyna dysponuje wewnętrzną komorą uzbrojenia oraz zewnętrznymi węzłami podskrzydłowymi, które umożliwiają przenoszenie ładunku bojowego, w tym amunicji powietrze-powietrze i powietrze-ziemia.
MARS – "Europejski mózg" autonomicznego myśliwca
Kluczowym elementem, który odróżnia U740 od jego amerykańskiego pierwowzoru, jest suwerenny europejski system misji MARS (Multi-platform Autonomous Reconfigurable and Secure), opracowany przez Airbusa. System ten pełni rolę „europejskiego mózgu” statku powietrznego, zapewniając pełną kontrolę nad oprogramowaniem, aplikacjami misyjnymi i danymi.
MARS wykorzystuje zaawansowane oprogramowanie wzbogacone o sztuczną inteligencję (AI) do autonomicznego prowadzenia misji i koordynowania całych grup bezzałogowców. Jednocześnie ścisła hierarchia kontroli gwarantuje, że człowiek pozostaje w pętli decyzyjnej (human-in-the-loop). Oznacza to, że wszystkie kluczowe decyzje, zwłaszcza te dotyczące użycia uzbrojenia, muszą być zatwierdzone przez operatora, co zapewnia zgodność z zasadami użycia siły oraz standardami etycznymi i prawnymi.
Strategiczne znaczenie dla sił powietrznych
Wprowadzenie platform takich jak U740-Valkyrie ma zrewolucjonizować pole walki powietrznej. Mike Schoellhorn, dyrektor generalny Airbus Defence and Space, stwierdził, że „w coraz bardziej złożonym i konkurencyjnym środowisku zagrożeń siły powietrzne potrzebują przystępnej cenowo masy bojowej”. Bezzałogowce typu CCA są odpowiedzią na tę potrzebę. Dzięki współpracy z myśliwcami załogowymi, takimi jak Eurofighter, Valkyrie znacząco zwiększy ich zasięg, siłę ognia i przeżywalność. Drony będą mogły operować na czele ugrupowania, wykrywając zagrożenia, prowadząc walkę elektroniczną lub atakując cele, co pozwoli chronić cenne maszyny z pilotami na pokładzie. Możliwość startu z wyrzutni szynowej, niezależnie od pasów startowych, zapewnia dodatkową odporność operacyjną w warunkach konfliktu.
Droga do gotowości bojowej i konkurencja na rynku
Współpraca Airbusa i Kratosa, nawiązana w lipcu 2025 roku, ma na celu zaoferowanie gotowego do walki systemu CCA do 2029 roku, co wpisuje się w harmonogram modernizacji niemieckich sił zbrojnych. Jednak rywalizacja na tym polu jest zacięta. Swoje propozycje dla Bundeswehry przedstawiły także inne firmy. Rheinmetall we współpracy z Boeing Australia oferuje maszynę MQ-28 Ghost Bat, również z celem wdrożenia do 2029 roku. Inne koncepcje rozwijają również General Atomics oraz Helsing. General Atomics 17 lipca 2025 roku ogłosił, że jego niemiecki oddział w Oberpfaffenhofen będzie wspierał europejski program CCA w oparciu o YFQ-42A. Z kolei spółka Helsing we wrześniu 2025 roku zapowiedziała własny autonomiczny samolot bojowy CA-1 Europa o masie 3–5 ton, z planowaną gotowością operacyjną w ciągu czterech lat.
Choć Airbus nie ogłosił jeszcze podpisania kontraktu z żadnym konkretnym klientem rządowym, przygotowania do kolejnych faz trwają. Już w marcu 2026 roku informowano o przygotowaniu dwóch egzemplarzy Valkyrie (zakupionych uprzednio od firmy Kratos) do zaawansowanych testów w locie w Manching niedaleko Monachium. Te sukcesy opierają się na bogatym rodowodzie technicznym, oryginalny amerykański XQ-58A Valkyrie lata już od 2019 roku i współdziałał z myśliwcami F-35, F-22, F-15EX oraz F-18. Pierwszy udany lot U740-Valkyrie w Europie daje jednak firmom Airbus i Kratos znaczącą przewagę, pokazując dojrzałość ich rozwiązania. Udane testy torują drogę do kolejnych, bardziej zaawansowanych prób, które w pełni zintegrują system misji MARS i pozwolą na dalszy rozwój taktyki współdziałania maszyn załogowych i bezzałogowych.