- Ukraina ogłasza zakończenie swojej części prac nad europejskim systemem obrony przeciwrakietowej Freyja, pilnie wzywając dziesięciu partnerów do przyspieszenia działań.
- Ten ambitny projekt ma stanowić tańszą, paneuropejską alternatywę dla amerykańskich Patriotów, z ukraińskim pociskiem FP-7.x zdolnym do przechwytywania celów z dużą prędkością.
- Kiedy możemy spodziewać się pierwszych testów tego rozwiązania i czy europejska koalicja zdoła dotrzymać kroku ambitnym planom Kijowa?
Ukraina skończyła swoją część prac nad europejską tarczą Freyja. Czas na partnerów
Ukraina zakończyła swój udział w pracach nad wspólnym europejskim systemem antybalistycznym Freyja - poinformowała ukraińska firma Fire Point na platformie X, powołując się na słowa prezydenta Wołodymyra Zełenskiego. Kijów apeluje teraz do dziesięciu państw partnerskich o przyspieszenie prac, aby koalicja mogła jak najszybciej rozpocząć testy pocisku przechwytującego FP-7.x.
Warto jednak podkreślić, że komunikat ukraińskiej firmy nie precyzuje, które dokładnie elementy zostały ukończone po stronie ukraińskiej ani kiedy mogą rozpocząć się próby. Wskazuje jednak, że inicjatywa weszła w fazę, w której kluczowe znaczenie ma koordynacja prac i finansowanie po stronie europejskich partnerów.
Projekt Freyja jest promowany jako tańsza i szerzej dostępna europejska alternatywa dla amerykańskich systemów Patriot. Jego trzonem ma być ukraiński interceptor FP-7.x, opracowany przez Fire Point we współpracy m.in. z niemiecką Diehl Defence.
Dziesięć państw w koalicji
Koalicja Antybalistyczna została zainaugurowana w lipcu 2026 roku. Tworzą ją Ukraina, Dania, Francja, Hiszpania, Holandia, Niemcy, Norwegia, Szwecja, Włochy i Wielka Brytania. Jej celem są wspólne prace badawczo-rozwojowe nad europejskimi zdolnościami obrony przeciwrakietowej.
Freyja jest przedstawiana przez Fire Point jako „paneuropejska tarcza antybalistyczna będąca wspólną własnością”. Ukraina wnosi do projektu doświadczenie bojowe zdobyte podczas odpierania rosyjskich ataków rakietowych, a europejscy partnerzy – przemysłowe i technologiczne zaplecze.
FP-7.x: serce systemu
Pocisk FP-7.x bazuje na ukraińskiej rakiecie balistycznej FP-7, ale został gruntownie przystosowany do roli interceptora. Według danych publikowanych przez Fire Point ma osiągać prędkość do 2200 m/s, przechwytywać cele na pułapie około 20–25 km i w zasięgu do 80 km. Konstrukcja wykorzystuje materiały kompozytowe, nowoczesną elektronikę, rodzime paliwo stałe oraz nowy układ naprowadzania i kontroli lotu. Za naprowadzanie końcowe odpowiadać ma głowica na podczerwień dostarczona przez niemiecką Diehl Defence.
Fire Point szacuje koszt jednego pocisku FP-7.x na około 700 tys. dolarów. Dla porównania, cena amerykańskiego interceptora dla systemu Patriot była wskazywana na poziomie około 3,8 mln dolarów za sztukę (cena jest zależna od wersji pocisku przechwytującego). W obecnej wersji FP-7.x ma korzystać z głowicy odłamkowo-burzącej, podobnie jak pociski PAC-2 GEM-T stosowane w Patriotach. W dalszej perspektywie Fire Point planuje wdrożenie technologii „hit-to-kill”, czyli bezpośredniego niszczenia celu poprzez zderzenie z interceptorem.
Test już w 2027 roku?
Jeszcze w kwietniu 2026 roku główny konstruktor Fire Point Denis Shtilerman mówił agencji Reuters, że pierwsze przechwycenie rakiety balistycznej może nastąpić pod koniec 2027 roku. W lipcu dyrektor techniczna firmy Iryna Terekh zadeklarowała w rozmowie z „Janes”, że test bezpośredniego przechwycenia celu balistycznego zaplanowano na lipiec 2027 roku. Najnowszy komunikat o zakończeniu ukraińskiej części prac może oznaczać kolejne przyspieszenie programu. Kluczowe pozostaje jednak, czy pozostałe państwa koalicji zdołają sfinansować i zrealizować swoje zadania na czas – od integracji systemów po organizację wspólnych prób.
