Ultimate Building Machine, w skrócie UBM, to zintegrowany, mobilny system produkcyjny, który zrewolucjonizował podejście do wznoszenia konstrukcji stalowych. W praktyce jest to zaawansowana technologicznie linia produkcyjna, która mieści się w standardowym kontenerze transportowym. Po dotarciu na miejsce docelowe czyli poligon, baza wojskowa, czy teren misji zagranicznej, maszyna jest w stanie w krótkim czasie rozpocząć produkcję samonośnych, łukowych paneli stalowych ze zwojów blachy.
Panele te są następnie łączone ze sobą za pomocą specjalnej zaginarki, tworząc jednolitą, szczelną i niezwykle wytrzymałą konstrukcję. Co kluczowe, technologia ta eliminuje potrzebę stosowania wewnętrznych słupów, belek czy ciężkich kratownic. Cały ciężar przenoszony jest przez samonośny łuk, co przekłada się na ogromne korzyści zarówno na etapie projektowania, jak i realizacji.
Kluczowe zalety technologii UBM w Wojsku Polskim
Decyzja 2. Regionalnej Bazy Logistycznej o zakupie kolejnych zestawów UBM, która nie jest przypadkowa. Wynika ona z dotychczasowych, pozytywnych doświadczeń oraz strategicznych korzyści, jakie ta technologia oferuje Siłom Zbrojnym. Do najważniejszych atutów należy przede wszystkim szybkość i elastyczność, produkcja elementów konstrukcyjnych bezpośrednio w miejscu prowadzenia prac budowlanych radykalnie skraca czas realizacji inwestycji i eliminuje potrzebę czasochłonnego oraz kosztownego transportu wielkogabarytowych elementów z fabryk. Kolejną istotną zaletą jest optymalizacja kosztów, samonośna konstrukcja nie wymaga wewnętrznych słupów ani ciężkich kratownic, co oznacza mniejsze zużycie stali, a także prostsze i tańsze fundamenty oraz niższe koszty prac ziemnych i montażowych. System charakteryzuje się również minimalnymi wymaganiami kadrowymi, ponieważ do obsługi maszyny i montażu gotowej konstrukcji potrzebny jest zaledwie niewielki, przeszkolony zespół żołnierzy, co zwiększa samodzielność jednostek inżynieryjnych. Dużą wartość stanowi wszechstronność zastosowań: brak wewnętrznych podpór zapewnia ogromną, otwartą przestrzeń użytkową, dzięki czemu konstrukcje UBM mogą być błyskawicznie adaptowane do różnych potrzeb i służyć jako magazyny sprzętu i amunicji, garaże dla pojazdów wojskowych, hangary dla samolotów i śmigłowców, warsztaty naprawcze czy obiekty sztabowe i socjalne. Największym strategicznym atutem pozostaje jednak pełna mobilność systemu po złożeniu cały zestaw UBM mieści się w standardowym kontenerze transportowym, co pozwala na jego łatwe przemieszczanie drogą lądową, morską lub powietrzną. Armia zyskuje w ten sposób zdolność do błyskawicznego tworzenia niezbędnej infrastruktury wszędzie tam, gdzie jest ona aktualnie potrzebna.
Technologia ta pozwala w ciągu jednego dnia wyprodukować i zmontować stalową konstrukcję budynku o powierzchni około 900 m².
UBM w praktyce – dotychczasowe doświadczenia i plany na przyszłość
Nowo podpisana umowa nie jest pierwszym kontaktem polskiej armii z tą technologią. Obecnie Siły Zbrojne posiadają już dwa zestawy UBM, które z powodzeniem są wykorzystywane przez żołnierzy z pułków inżynieryjnych. W październiku ubiegłego roku Sztab Generalny Wojska Polskiego informował, że na terenie ośrodka ćwiczeń w Łojewie odbyło się szkolenie żołnierzy z 2. Pułku Inżynieryjnego, którzy pod okiem amerykańskich instruktorów z firmy M.I.C. Industries poznawali obsługę Ultimate Building Machine (UBM). Umowę z amerykańskim przedsiębiorstwem M.I.C. Industries 2. Regionalna Baza Logistyczna w Warszawie podpisała w połowie stycznia ubiegłego roku. Na jej podstawie do 2. Pułku Inżynieryjnego w Inowrocławiu oraz 16. Batalionu Remontu Lotnisk w Jarocinie trafiło po jednym takim urządzeniu.
Zdobyte podczas ich eksploatacji doświadczenia potwierdziły skuteczność systemu i pozwoliły na wypracowanie optymalnych metod jego użycia w warunkach polowych. Jak informuje Inspektorat Wsparcia Sił Zbrojnych, w kolejnych latach planowane jest dalsze rozwijanie i wykorzystywanie systemu UBM przy budowie nowej infrastruktury wojskowej. Zakupy maszyn UBM wpisują się w Narodowy Program Odstraszania i Obrony „Tarcza Wschód”. Wojsko planuje wykorzystanie urządzeń nie tylko do budowy elementów Tarczy, ale także do budowy infrastruktury kompleksów wojskowych m.in. garaży czy hangarów. Urządzenia UBM mogą też służyć ludności cywilnej w razie katastrof i konfliktów, np. do szybkiej budowy schronienia dla uchodźców, polowych punktów medycznych czy miejsc żywienia.
Równolegle z wdrażaniem maszyn UBM na wyposażenie sił zbrojnych, zespół badaczy z Wydziału Inżynierii Lądowej i Geodezji Wojskowej Akademii Technicznej (WAT) prowadzi przełomowe prace nad innowacyjnym wykorzystaniem tej technologii. Naukowcy pod kierownictwem płk. prof. Ryszarda Chmielewskiego opracowali nowatorską metodę budowy ukryć i hal, które są odporne na ostrzał. Ta zaawansowana technologia pozwala na błyskawiczne wznoszenie obiektów ochronnych, magazynów czy hangarów. Obecne badania WAT koncentrują się na zastosowaniu tego rozwiązania w budowie struktur powłokowo-gruntowych. Aby przetestować skuteczność swoich innowacji, naukowcy WAT wybudowali trzy obiekty referencyjne: jeden na terenie 16. batalionu remontu lotnisk w Jarocinie oraz dwa pozostałe (garaż i magazyn) na poligonie w Świętoszowie. Tam obiekty te zostały poddane rygorystycznym badaniom odporności na ostrzał i ataki dronów. Jak podkreśla Sztab Generalny, „wyniki tych eksperymentów są dalece bardziej niż zadawalające”. Obecnie zespół płk. prof. Ryszarda Chmielewskiego pracuje nad stworzeniem katalogu rozwiązań „typowych”, który posłuży do opracowania dokumentacji projektowej obiektów wznoszonych w technologii UBM, zarówno w wersji standardowej, jak i w innowacyjnej wersji opracowanej przez WAT. To pokazuje, że Polska nie tylko pozyskuje nowoczesne technologie, ale także aktywnie rozwija je i dostosowuje do własnych potrzeb, zwiększając tym samym swoje zdolności obronne.