Czym one są PKW i gdzie są (gdzie były) zlokalizowane?
Podstawą prawną użycia Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza jej granicami stanowią uregulowania ustawy z 17 grudnia 1998 r. o zasadach użycia lub pobytu SZ RP poza granicami państwa. Z grubsza ujmując PKW jest wydzieloną jednostką wojskową SZ RP, której przeznaczeniem jest uczestnictwo w zagranicznej operacji wojskowej o charakterze pokojowym lub wojennym zgodnie z postanowieniem prezydenta RP na podstawie wniosku skierowanego przez Radę Ministrów.
Historia uczestnictwa Wojska Polskiego w takich operacjach i jej szczegóły to temat na osobny materiał. Skrótowo więc przyjrzyjmy się przeszłej i aktualnej obecności Wojska Polskiego poza granicami Rzeczypospolitej.
W Turcji
PKW Turcja. W ramach Dostosowanych Środków Bezpieczeństwa Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego dla Turcji prowadzi działania związane z pozyskiwaniem i wymianą informacji w obszarze wschodniego akwenu Morza Śródziemnego oraz Morza Czarnego. Jednocześnie współdzia(ła) z zespołami morskimi NATO dla zapewnienia im wsparcia podczas wejścia i przebywania w tzw. rejonie odpowiedzialności. Misja prowadzona jest od 2020 r. i nadal działa.
W Kosowie
PKW KFOR w Republice Kosowa realizuje misję o charakterze stabilizacyjnym, wykonuje zadania, w składzie Wielonarodowej Grupy Bojowej - Wschód. Obecnie nasi żołnierze wykonują zadań wynikające z przeciwdziałania zorganizowanej przestępczości, przemytowi, korupcji, a także wspierają władz lokalnych i organy porządkowe w utrzymywaniu porządku i bezpieczeństwa. Misja jest kontynuowana.
W Republice Środkowoafrykańskiej
PKW RŚA. Była to bardzo egzotyczna misja. Była, bo trwała do 20 września 2023 r. Ten PKW tworzyło na jej koniec… dwóch żołnierzy. W charakterze szkoleniowców.
W Rumunii
PKW Rumunia. Obecność PKW wypływa z programu Dopasowanej Wysuniętej Obecności będącego pokłosiem Szczytu NATO w Warszawie w roku 2016. Jest ona ukierunkowana na zwiększenie potencjału obrony i odstraszania na południowej flance NATO. PKW Rumunia jest w podporządkowaniu wielonarodowej batalionowej grupy bojowej wchodzącej w skład rumuńskiej 2. Brygady Piechoty. PKW Rumunia jest wyposażony w 14 kołowych transporterów opancerzonych Rosomak, a także sprzęt wspierający ich funkcjonowanie w rejonie ćwiczeń. Ich głównym zadaniem jest wspólne szkolenie pod auspicjami Wielonarodowej Dywizji Południowy-Wschód. PKW Rumunia nadal funkcjonuje.
Na Morzu Śródziemnym
PKW funkcjonował (w ramach operacji EUNAVFOR MED „Irini”) do 31 września 2023 r. (wg gov.pl). Operował u wybrzeży Libii. Głównym zadaniem operacji IRINI (w jęz. greckim – „pokój”) było egzekwowanie embarga na broń nałożonego przez ONZ na Libię, z wykorzystaniem zasobów powietrznych, satelitarnych i morskich.
Morza Północnej Europy
PKW Czerniecki 2023 działała w ramach o elitarnej grupy „Tarcza Przeciwminowa” - Stałego Zespołu Sił Obrony Przeciwminowej NATO Grupa 1. W tym PKW służyło 140 marynarzy. Uczestniczyli w operacjach na Morzu Bałtyckim, Morzu Północnym, Morzu Norweskim oraz we wschodniej części Oceanu Atlantyckiego. Od lipca 2023 r., przez pół roku, Marynarka Wojenna RP (ORP „Kontradmirał X. Czernicki” oraz trałowce ORP „Hańcza” oraz ORP „Drużno”), czyli PKW Czerniecki 2023, dowodziła Stałym Zespołem. W zeszłym roku okręty misji zakończyły u wybrzeży Estonii.
W Iraku
PKW Afganistan przeszedł już dawno do historii, natomiast PKW Irak nadal realizuje działalność mandatową w ramach Sił Globalnej Koalicji. Głównym celem misji jest wspieranie irackiej armii w odzyskaniu zdolności do zapewnienia bezpieczeństwa w rejonach odpowiedzialności. Nasi żołnierze szkolili także irackich żołnierzy w naprawach i obsłudze poradzieckiej techniki bojowej.
W Bośni i Hercegowinie
Tu nasz PKW obecny jest od ponad 20 lat. W od 1 stycznia 2025 r. 30 czerwca 2025 r. w kolejnej zmianie PKW Bośnia i Hercegowina w Siłach Międzynarodowych w Republice Kosowa i Republice Macedonii Północnej w misji będzie uczestniczyć do 300 żołnierzy i pracowników. Do głównych zadań polskich żołnierzy należało i należy: szkolenie i budowa zdolności wojskowych Sił Zbrojnych Bośni i Hercegowiny, monitorowanie sytuacji bezpieczeństwa, współpraca z przedstawicielami władz samorządowych, instytucji publicznych i organizacji pozarządowych w tzw. strefie odpowiedzialności.
W Libanie
PKW Liban. W tym państwie jesteśmy obecni od 1992 r. Aktualnie realizuje zadania w ramach Tymczasowych Sił Organizacji Narodów Zjednoczonych w Republice Libańskiej oraz odpowiada za ochronę Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w Bejrucie, a także monitoruje zawieszenie broni i zaprzestania „wrogiej działalności w rejonie odpowiedzialności, ze szczególnym uwzględnieniem tak zwanej Niebieskiej Linii”.
Na Łotwie
PKW Łotwa nadal wypełnia powierzone mu zadania. Czołgiści PKW Łotwa funkcjonują w składzie batalionowej grupy bojowej sił wzmocnionej Wysuniętej Obecności Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego. Cała grupa bojowa NATO liczy ponad 1000 żołnierzy, a oprócz Kanadyjczyków i Polaków w jej skład wchodzą żołnierze z Włoch, Albanii, Słowenii i Hiszpanii.
Nad państwami bałtyckimi
PKW Orlik. Nasi piloci strzegą (w ramach misji Baltic Air Policing) przestrzeni powietrznej Republiki Estońskiej, Republiki Litewskiej i Republiki Łotewskiej. Piloci (4 myśliwców F-16) wykonują zadania w ramach pełnienia dyżuru bojowego w zintegrowanym systemie obrony powietrznej NATO identyfikując, w razie konieczności, poruszające się w przestrzeni powietrznej samoloty...
Misja na Ukrainie
To na razie tzw. piosenka o przyszłości. Na razie rząd Donalda Tuska wyklucza jakąkolwiek obecność polskich żołnierzy w tym państwie. A że wszystko w tym świecie zmienia się tak dynamicznie, to nie można wykluczyć, że i tam zaistnieje Polski Kontygent Wojskowy. Bóh jeden raczy wiedzieć, czy dojdzie do tego i kiedy.
Polecany artykuł: