Spis treści
Decyzja MSWiA o wprowadzeniu obowiązkowego oznakowania dla wszystkich punktów schronienia to krok w budowaniu odporności kraju na różnorodne kryzysy. Jak poinformowało Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, „do końca 2026 roku wszystkie punkty schronienia w kraju zostaną wyraźnie oznakowane w przestrzeni publicznej”. Ma to zapewnić, że w sytuacji zagrożenia, każdy obywatel będzie w stanie bez problemu odnaleźć najbliższe bezpieczne miejsce. Obecnie w bazie Państwowej Straży Pożarnej (PSP) znajduje się ponad 86 tysięcy takich obiektów, których lokalizacje są dostępne online.
Punkty schronienia będą oznakowane w sposób ujednolicony i łatwo rozpoznawalny. „Obiekty te będą oznakowane międzynarodowym znakiem obrony cywilnej, czyli niebieskim trójkątem równobocznym na pomarańczowym tle w kształcie kwadratu, oraz białym napisem na zielonym tle”. Taki system ma gwarantować czytelność i uniwersalność, niezależnie od miejsca w Polsce. Warto podkreślić, że „punkty schronienia stanowią element infrastruktury mający zabezpieczać m.in. przed nagłymi zjawiskami pogodowymi, atakiem dronów czy zamachami i są dostępne także w czasie pokoju”. Oznacza to, że są one integralną częścią infrastruktury krytycznej, gotową do użycia w każdej chwili.
Kluczowym aspektem jest również odpowiedzialność za oznakowanie i dostępność obiektów. „Zgodnie z ustawą, właściciele i zarządcy nieruchomości mają obowiązek umieszczenia znaków informacyjnych oraz udostępnienia obiektu w razie alarmu”. To zobowiązanie nakłada na zarządców budynków użyteczności publicznej, parkingów podziemnych czy piwnic, gdzie najczęściej lokalizowane są schronienia, konkretne obowiązki w zakresie przygotowania i utrzymania tych miejsc.
Aplikacja gdziesieukryc.pl i rola Państwowej Straży Pożarnej
Wsparcie w odnajdywaniu i korzystaniu z punktów schronienia zapewnia cyfrowa platforma. „Główną korzyścią dla obywatela jest możliwość szybkiego odnalezienia najbliższego bezpiecznego miejsca”. Mowa tu o stronie gdziesieukryc.pl, która jest rozwijana przez Państwową Straż Pożarną. Ta aplikacja oferuje szereg przydatnych funkcji. „Aplikacja gdziesieukryc.pl umożliwia sprawdzenie standardu obiektów, nawigację do nich, dodawanie do ulubionych, a także działanie w trybie offline po wcześniejszym pobraniu danych, co jest szczególnie przydatne podczas wyjazdów w nieznany teren”. Dzięki temu, nawet bez dostępu do internetu, użytkownicy będą mogli znaleźć drogę do najbliższego schronienia, co jest niezwykle istotne w sytuacjach kryzysowych.
Oprócz mapy schronień, MSWiA zadbało o kompleksową edukację. „Dodatkowo MSWiA przygotowało nową, kompleksową instrukcję postępowania na wypadek ataku z powietrza, która stanowi rozszerzenie Poradnika Bezpieczeństwa i jest dostępna na stronach rządowych oraz wkrótce w aplikacji mObywatel”. Ten dokument ma na celu budowanie świadomości i nawyku szybkiego oraz właściwego reagowania na sygnały alarmowe lub alerty RCB. Jest to niezbędny element przygotowania społeczeństwa na wypadek nagłego zagrożenia.
Zasady bezpieczeństwa: Jak postępować w obliczu zagrożenia i przygotować plecak ewakuacyjny?
Wiedza o lokalizacji schronień to jedno, ale równie ważne jest właściwe postępowanie w sytuacji zagrożenia. MSWiA jasno określa priorytety. „W przypadku usłyszenia syren lub komunikatów ostrzegawczych decyzję o przemieszczeniu do punktu schronienia należy podjąć tylko wtedy, gdy obiekt jest dostępny, droga bezpieczna, a czas na to pozwala – pamiętając o zabraniu w miarę możliwości plecaka ewakuacyjnego, leków i poruszaniu się wyłącznie schodami”.
Niezbędnym elementem przygotowania jest plecak ewakuacyjny, który powinien zawierać podstawowe artykuły pierwszej potrzeby, dokumenty, leki oraz zapas wody i żywności. Jest to element, który może zadecydować o komforcie i możliwości przetrwania w trudnych warunkach. Pamiętać należy także, aby zawsze korzystać ze schodów, unikając wind, które w przypadku awarii zasilania mogą stać się pułapką.
Gdzie szukać schronienia w budynku: Reguła dwóch ścian i bezpieczne pomieszczenia
Co jednak zrobić, gdy dotarcie do zewnętrznego punktu schronienia jest niemożliwe lub zbyt ryzykowne? W takich sytuacjach należy zastosować się do zaleceń dotyczących schronienia wewnątrz budynku. „Jeśli dotarcie wiąże się z długim przebywaniem na zewnątrz, bezpieczniej jest pozostać w budynku i zastosować zasadę dwóch ścian, czyli odseparować się od przestrzeni zewnętrznej co najmniej dwiema solidnymi ścianami, aby ograniczyć ryzyko obrażeń od szkła, gruzu i odłamków”. Ta zasada dwóch ścian jest fundamentalna dla minimalizowania ryzyka obrażeń od potencjalnych odłamków i gruzu.
W mieszkaniu należy wybrać najbardziej odpowiednie miejsce. „W mieszkaniu należy wybrać wewnętrzne pomieszczenie bez okien, takie jak korytarz, garderoba czy łazienka bez okna i piecyka gazowego, unikając pomieszczeń z oknami, balkonami, kotłami, butlami gazowymi oraz uszkodzonym stropem”. Pomieszczenia wewnętrzne, pozbawione bezpośredniego kontaktu z zewnątrz, oferują największe bezpieczeństwo. Należy unikać miejsc, gdzie znajdują się łatwopalne materiały lub elementy konstrukcyjne podatne na uszkodzenia. Ważne jest również stałe monitorowanie sytuacji. „Należy również pamiętać o sprawdzaniu oficjalnych komunikatów, ponieważ postępowanie przy ataku z powietrza różni się na przykład od sytuacji awarii chemicznej, w której gazy mogą gromadzić się w piwnicach”. Oficjalne kanały informacyjne są jedynym wiarygodnym źródłem informacji o rodzaju zagrożenia i adekwatnych do niego sposobach postępowania.
Na podstawie informacji prasowej MSWiA