Rosja bawi się z Polską w „kotka i myszkę” pociskami manewrującymi

Dotychczas, z tego co wiadomo, na terytorium Polski spadły cztery rosyjskie pociski manewrujące, przez laików często nazywane „rakietami”. Do pierwszego takiego incydentu doszło za rządów Zjednoczonej Prawicy. W kwietniu 2023 r. pewien obywatel znalazł w lesie w miejscowości Zamość k. Bydgoszczy (ponad 400 km od wschodniej granicy) szczątki pocisku manewrującego Ch-55, który najprawdopodobniej wleciał w polską przestrzeń powietrzną 16 grudnia 2022 r. Był to egzemplarz pozbawiony głowicy bojowej...

Rosyjski bombowiec Tu-95 z pociskami pod skrzydłami. O zagrożeniu rakietowym przeczytasz na SE Portal Obronny.
Autor: mil.ru/ Materiały prasowe Pociski manewrujące Ch-101 są wystrzeliwane wyłącznie z powietrza przez rosyjskie bombowce strategiczne

• Dotychczas cztery rosyjskie pociski manewrujące zakończyły lot na terytorium Polski.

• Każdy taki incydent rodzi pytania o bezpieczeństwo państwa i skuteczność jego reakcji.

• Brak symetrycznej odpowiedzi na rosyjskie prowokacje może zachęcać Moskwę do kolejnych prób.

• Dlaczego rosyjski pocisk może przelecieć nad Polską, a jego zestrzelenie okazuje się problemem?

• Moskwa sprawdza, jak daleko może się posunąć, zanim Polska i NATO zdecydują się na zdecydowaną odpowiedź.

Ch-55 wylądowała w lesie i po kilku miesiącach odnalazł ją… cywil

Należy do tego bilansu dodać jeszcze ukraińską rakietę przeciwlotniczą typu 5W55 systemu (radzieckiej konstrukcji) S-300. W ostatnim przypadku (15 listopada 2022 r., Przewodów) eksplozja głowicy bojowej zabiła dwie osoby. Początkowo w eterze pojawiły się głosy o rosyjskiej rakiecie. Później ustalono, że była ona ukraińska. Polskie śledztwo w tej sprawie zostało zawieszone 23 stycznia 2024 r. Polska prokuratura nie ustaliła sprawcy, bo bez współpracy z prokuraturą ukraińską jest to praktycznie niemożliwe. A ta nie odpowiadała na polskie wnioski.

Co się tyczy rosyjskich rakiet, które swoje loty zakończyły na polskim terytorium, to do pierwszego takiego incydentu doszło za rządów Zjednoczonej Prawicy. W kwietniu 2023 r. pewien obywatel znalazł w lesie w miejscowości Zamość k. Bydgoszczy (ponad 400 km od wschodniej granicy) szczątki pocisku manewrującego Ch-55, który najprawdopodobniej wleciał w polską przestrzeń powietrzną 16 grudnia 2022 r.

Był to egzemplarz pozbawiony głowicy bojowej. Wojsko wiedziało o wejściu pocisku w przestrzeń powietrzną RP. Wykryty obiekt zszedł jednak z namiarów radarowych, więc dokładnie nie miano pojęcia, gdzie spadł. Szukano go tylko bodaj przez trzy dni. Na rozbity pocisk Ch-55 natrafił (22 kwietnia) miłośnik konnych przejażdżek. Jeździec dostrzegł wystający z ziemi obiekt wyglądający na pozostałość po „rakiecie”. Zawiadomił o znalezisku policję. Wszczęto akcję zgodną z procedurami, a media dowiedziały się o tym wszystkim 27 kwietnia.

W przypadku incydentów z trzema ostatnimi rakietami obyło się bez takiego blamażu. Jednak szczególnie ostatnie zdarzenia budzą sporo kontrowersji.

Druga rosyjska „rakieta”, pocisk manewrujący Ch-101, zaryła się w polską ziemię 30 lipca 2026 r. Do wybuchowego incydentu – tym razem nie był to wabik – doszło w okolicy wsi Tarnawa-Kolonia (powiat biłgorajski, województwo lubelskie). Pocisk eksplodował na polu, dwa kilometry od najbliższych zabudowań. Wyraźnym śladem po kontakcie z ziemią był lej o średnicy 10 metrów i głębokości 5 m. Na marginesie: ten pocisk przenosi głowicę bojową o masie ok. 450 kg. Jest też przystosowany do przenoszenia głowicy jądrowej o równoważniku 250 kiloton TNT, a w takiej konfiguracji jest to już Ch-102. Eksplozjbez mała pół tony materiału wybuchowego rozrzuciło szczątki pocisku w promieniu 200 m. Przenosił głowicę burząco-odłamkową. Gdy Ch-101 spadają na Ukrainę, odłamki znajduje się nawet 800 m od punktu uderzenia.

Dwa ostatnie Ch-101 też były pociskami uderzeniowymi. Na razie niewiele wiadomo, jakiego typu głowice przenosiły, więc nie ma co w tym względzie spekulować, ale…

Polska rakieta „Bursztyn”. Co wiemy? Juliusz Sabak | CNC#16

W przypadku takich zdarzeń spekulacje pojawią się, to jest nieuniknione

 Tym bardziej, że gdy jest dużo wątpliwości, to i spekulacji nie brakuje. Przykład: już toczą się dyskusje w tzw. infosferze nad tym, dlaczego szwedzki myśliwiec JAS-39 Gripen, który w piątek rano ścigał nad Polską Ch-101, nie zestrzelił pocisku? Wyjaśnił to Dowódca Operacyjny Rodzajów Sił Zbrojnych gen. broni pil. Ireneusz Nowak, a Szwedzkie Siły Zbrojne (Försvarsmakten) przedstawiły wyjaśnienia w komunikacie. Szwedzi zakomunikowali:

„Szwedzkie Siły Powietrzne uczestniczyły w nocnej operacji obrony powietrznej z użyciem samolotów JAS Gripen, aby chronić polską przestrzeń powietrzną, w której zidentyfikowano kilka niezidentyfikowanych obiektów. Operacja trwała kilka godzin w trudnych warunkach i wymagała zarówno tankowania w powietrzu w ciemności, jak i przygotowania szwedzkich myśliwców w wysuniętej bazie lotniczej w Polsce. Oprócz szwedzkich samolotów JAS Gripen, polskie myśliwce F-16 i samoloty kontroli lotów, a także holenderski samolot tankowania w powietrzu, również wystartowały, aby przejąć kontrolę nad przestrzenią powietrzną aliantów. Podejrzewa się, że doszło do kilku naruszeń, a szwedzcy piloci śledzili kilka celów poruszających się w polskiej przestrzeni powietrznej w nocy.

– Wczoraj wieczorem nasi piloci zademonstrowali szwedzkie działania, sojuszniczą spójność i wagę naszego udziału we wspólnej obronie Europy. Wraz z naszymi sojusznikami w Polsce szybko wystartowaliśmy, by bronić wspólnej przestrzeni powietrznej. Podczas operacji szwedzcy piloci namierzyli kilka celów w polskiej przestrzeni powietrznej i działali w bardzo trudnych warunkach pogodowych i widoczności – mówi zastępca dowódcy Sił Powietrznych Niclas Magnusson…”.

Brakowało więc, jak powiadają piloci, potwierdzenia wizualnego i optoelektronicznego, co Försvarsmakten wyjaśniły w nieco zawikłany sposób.

Rosyjskie pociski manewrujące powinny wlatywać do Polski tylko przy dobrej pogodzie?

Jednak obywatele RP, a już w szczególności ci, którzy słyszeli lecące pociski i eksplozje, chcieliby poznać niepijarowską odpowiedź na proste pytanie: dlaczego lotnictwo nie zestrzeliło Ch-101?

Udzielił jej gen. broni Nowak podczas konferencji prasowej (20 listopada). Wyjaśnił, że szwedzki pilot miał zgodę NATO na zestrzelenie celu. Pilot Gripena zameldował, że to prawdopodobnie pocisk manewrujący, ale w złej pogodzie nie mógł tego potwierdzić ani wzrokowo, ani przy pomocy systemów optoelektronicznych. Po tym wyjaśnieniu w internecie pojawiło się mnóstwo komentarzy (nie tylko autorstwa laików), w których pytano sarkastycznie, czy czasem Polska nie musi prosić Moskwy, by jej rakiety wlatywały w naszą przestrzeń powietrzną tylko przy dobrej pogodzie...

OK, nie będę drążył tego wątku. Wszelako jednak należy założyć, że ten piątkowy tzw. incydent nie będzie ostatnim. Dlaczego?

Bo one są elementem wojny hybrydowej, w której Federacja Rosyjska jest stroną aktywną, a Polska i NATO – nie tyle biernymi, co niereagującymi symetrycznie.

Tylko fantaści mogą zakładać, że na ruską rakietę Polska odpowie swoją i też gdzieś przypadkowo wbije się ona w ziemię, na jakimś polu w obwodzie kaliningradzkim, po naszemu: królewieckim. Jednak Rosja może być zdopingowana do powtórek, widząc, że reakcja państwa będącego celem jej prowokacji jest taka, a nie inna. Może gdyby pogoda nie przeszkodziła Szwedom i przynajmniej jeden pocisk zostałby zestrzelony, to w stawce na Kremlu by się opamiętali? Może.

Czekam, nie jako jedyny, na reakcję naszego MSZ. Zastanawiam się, jako obywatel, kiedy Radosław Sikorski wezwie na „dywanik” ambasadora Federacji Rosyjskiej?

Że nie ma 100-procentowych dowodów na to, że rosyjskie pociski celowo zostały skierowane w Polskę? I co z tego? Ruscy mieli dołączyć do nich oświadczenie, że wleciały nieprzypadkowo? Moskwa dotychczas nie przepraszała za tego rodzaju incydenty, zatem dlaczego nasza dyplomacja ma zachowywać się powściągliwie?

Przecież jasne jest, że te pociski (i kolejne, które mogą wlecieć do Polski) tak zostały zaprogramowane, by znalazły się w Polsce. Dlatego określenie „spadły” traktować należy jako tzw. skrót myślowy: one zakończyły lot zgodnie z wytyczoną wcześniej trasą lotu!

Moskwa bawi się z Polską w „kotka i myszkę”, a sekretarz generalny NATO Mark Rutte oświadcza (20 listopada): „Jesteśmy solidarni z Polską i będziemy nadal wzmacniać nasze zdolności odstraszania i obrony”. Nic dodać, nic ująć. Zobaczymy, czy taka deklaracja powstrzyma rosyjskie pociski manewrujące i drony przed lotami nad (nie tylko) Polską…