Formowanie 2. Brygady Rakiet nabiera tempa. MON ujawnia szczegóły inwestycji w Gostyninie i Łowiczu

Wokół procesu tworzenia nowych jednostek Wojska Polskiego narosło w ostatnim czasie wiele pytań. Jednym z najczęściej poruszanych tematów była przyszłość 2. Brygady Rakiet, której pierwotną lokalizacją miał być wyłącznie Gostynin.

Poseł Mariusz Błaszczak z Prawa i Sprawiedliwości złożył interpelacje nr 16895 do ministra obrony narodowej w sprawie stanu realizacji procesu lokalizacji 2. Brygady Rakiet w Gostyninie, działań podejmowanych od 2024 r., przyczyn przewlekłości postępowania oraz transparentności rozszerzenia projektu o jednostkę w Łowiczu. Jak czytamy w uzasadnieniu:

"Działania zmierzające do ulokowania jednostki wojskowej w Gostyninie zostały zapoczątkowane już w 2022 r. W związku z upływem kolejnych lat zasadne jest jednak postawienie pytań o rzeczywisty postęp przedsięwzięcia, zwłaszcza w okresie od 2024 r., kiedy proces powinien wejść w fazę finalizacji i realizacji infrastrukturalnej. W przestrzeni publicznej pojawiły się również informacje o wskazaniu Łowicza jako dodatkowej lokalizacji dla 2. Brygady Rakiet. Wymaga to przedstawienia jasnych kryteriów podjęcia tej decyzji, harmonogramu jej realizacji oraz odniesienia tego rozwiązania do wcześniej rozwijanego projektu gostynińskiego".

W związku z tym poseł zadał następujące pytania:

1. Jakie konkretne działania zostały podjęte przez Ministerstwo Obrony Narodowej w okresie od 1 stycznia 2024 r. do dnia udzielenia odpowiedzi na niniejszą interpelację w zakresie lokalizacji jednostki wojskowej w Gostyninie?
2. Jakie decyzje formalne, administracyjne lub organizacyjne zapadły w tej sprawie od 2024 r.?
3. Jakie środki finansowe zostały uruchomione od 2024 r. na potrzeby inwestycji w Gostyninie?
4. Jakie prace przygotowawcze, projektowe lub budowlane wykonano od 2024 r.?
5. Dlaczego mimo rozpoczęcia procesu w 2022 r. inwestycja nadal nie została w pełni zrealizowana?
6. Jakie konkretne przeszkody spowodowały wydłużenie procesu od 2024 r. do chwili obecnej?
7. Czy przyczyną opóźnień były kwestie budżetowe, kadrowe czy organizacyjne?
8. Kto personalnie lub instytucjonalnie odpowiadał w MON za koordynację procesu od 2024 r.?
9. Czy przeprowadzono wewnętrzną analizę przyczyn przewlekłości realizacji procesu? Jeśli tak, jakie są jej wnioski?
10. Czy nieruchomości przewidziane pod potrzeby jednostki w Gostyninie zostały już ostatecznie przejęte przez Skarb Państwa?
11. Jeśli nie – jaki jest obecny status prawny nieruchomości oraz przewidywany termin finalizacji przejęcia?
12. Jakie obiekty infrastrukturalne mają powstać w Gostyninie w pierwszym etapie inwestycji?
13. Kiedy planowane jest rozpoczęcie robót budowlanych lub adaptacyjnych?
14. Kiedy planowane jest zakończenie pierwszego etapu infrastrukturalnego?
15. Kiedy pierwsi żołnierze rozpoczną stałą służbę w Gostyninie?
16. Jakie środki finansowe zabezpieczono na lokalizację jednostki w Gostyninie w latach 2024–2026?
17. Jakie środki finansowe planowane są na potrzeby inwestycji w Gostyninie w latach 2027–2030?
18. Jakie środki finansowe zabezpieczono na potrzeby inwestycji w Łowiczu?
19. Jaka część środków dotyczy infrastruktury, a jaka uzbrojenia i wyposażenia?
20. Kiedy po raz pierwszy rozpoczęto analizy dotyczące wskazania Łowicza jako lokalizacji dla 2. Brygady Rakiet?
21. Dlaczego Łowicz został wskazany dopiero na obecnym etapie, mimo wcześniejszego prowadzenia prac w Gostyninie?
22. Czy rozszerzenie brygady o Łowicz oznacza zmianę pierwotnej koncepcji rozmieszczenia brygady?
23. Jakie kryteria przesądziły o wyborze Łowicza?
24. Czy wybór Łowicza był opiniowany przez Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych?
25. Czy wybór Łowicza był opiniowany przez Sztab Generalny Wojska Polskiego?
26. Czy sporządzono pisemne analizy porównawcze innych lokalizacji?
27. Czy sekretarz stanu w MON Paweł Bejda uczestniczył w procesie dotyczącym wskazania Łowicza jako lokalizacji?
28. Czy sekretarz stanu w MON Paweł Bejda przedstawiał rekomendacje lub opinie w tej sprawie?
29. Czy MON może potwierdzić, że wybór Łowicza nastąpił wyłącznie na podstawie obiektywnych kryteriów wojskowych i logistycznych?
30. Czy MON opublikuje kryteria wyboru lokalizacji opinii publicznej?
31. Ilu żołnierzy docelowo ma służyć w Gostyninie?
32. Ilu żołnierzy docelowo ma służyć w Łowiczu?
33. Kiedy do Gostynina trafi pierwszy sprzęt wojskowy?
34. Czy w Gostyninie zostaną rozmieszczone wyrzutnie Chunmoo i w jakiej liczbie?
35. Czy planowane jest rozmieszczenie systemów HIMARS w strukturze brygady?
36. Kiedy 2. Brygada Rakiet osiągnie wstępną gotowość operacyjną?

Odpowiedź MON na interpelację w sprawie kluczowej jednostki

Sekretarz stanu w MON, Paweł Bejda, udzielił szczegółowej odpowiedzi na interpelację. Z dokumentu wynika, że proces formowania 2. Brygady Rakiet przebiega zgodnie z założeniami „Programu rozwoju Sił Zbrojnych RP na lata 2025-2039”. Resort obrony narodowej podkreśla, że "proces formowania nowych jednostek wojskowych jest zadaniem wieloetapowym i wieloszczeblowym, w który zaangażowane są komórki i jednostki organizacyjne resortu obrony narodowej zgodnie z zakresem swoich kompetencji". 

Proces inwestycyjny w Gostyninie to złożone przedsięwzięcie, którego kluczowe etapy rozłożono w czasie. Oto najważniejsze daty i działania podjęte przez resort obrony narodowej:

• 25 września 2024 r. – Skarb Państwa wygrywa licytację nieruchomości po byłym zakładzie ELGO Lightning Industries S.A.
• 5 grudnia 2024 r. – Oficjalne pozyskanie nieruchomości przy ul. Kutnowskiej 98 na potrzeby Sił Zbrojnych RP i nadanie jej numeru kompleksu wojskowego. Koszt zakupu wyniósł 11 364 093 zł.
• 25 lipca 2025 r. – Minister Obrony Narodowej zatwierdza „Koncepcję formowania 2. Brygady Rakiet”.
• Styczeń 2026 r. – Zakończenie inwentaryzacji obiektów budowlanych i oceny ich stanu technicznego.
• 18 marca 2026 r. – Wydanie decyzji MON w sprawie realizacji przedsięwzięć umożliwiających sformowanie brygady.
• Rok 2026 – Planowane przygotowanie terenu pod tymczasowe „obozowisko kontenerowe”, co ma umożliwić rozpoczęcie pierwszych prac adaptacyjnych.

Przyczyny opóźnień i ograniczenia infrastrukturalne

Odpowiedź MON jasno wskazuje, że wydłużenie procesu pozyskania nieruchomości w Gostyninie było niezależne od resortu. Główną przyczyną był przewlekły spór sądowy dotyczący postępowania upadłościowego prowadzonego wobec byłego właściciela terenu. Dopiero jego rozstrzygnięcie umożliwiło sfinalizowanie transakcji. Jak napisano:

"Wydłużenie procesu pozyskania nieruchomości przy ul. Kutnowskiej 98 w Gostyninie, wynikało z oczekiwania na rozstrzygnięcie sporu sądowego dotyczącego postępowania upadłościowego prowadzonego wobec zakładów ELGO Lighting Industries S.A. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w Gostyninie. Ostateczna licytacja przedmiotowej nieruchomości odbyła się 25 września 2024 r. i wygrał ją Skarb Państwa, reprezentowany przez Stołeczny Zarząd Infrastruktury w Warszawie".

Jednak kluczowym wyzwaniem okazała się sama infrastruktura. Po dokonaniu szczegółowego rekonesansu oceniono, że kompleks przy ul. Kutnowskiej nie posiada wystarczającego potencjału, aby samodzielnie pomieścić wszystkie pododdziały 2. Brygady Rakiet, czyli dowództwo, jednostki bojowe oraz pododdziały zabezpieczenia. Ta konkluzja wymusiła na planistach poszukiwanie dodatkowej lokalizacji.

Łowicz wchodzi do gry – strategiczne uzupełnienie

Konieczność znalezienia drugiego miejsca dla części komponentów brygady doprowadziła do wyboru Łowicza. Jak podkreśla MON, nie jest to zmiana, a jedynie realizacja zapisów pierwotnej koncepcji, która dopuszczała ulokowanie części sił w pobliskiej miejscowości. Wybór Łowicza nie był przypadkowy. Zadecydowały o nim przede wszystkim względy operacyjne, które zostały pozytywnie zaopiniowane przez Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych oraz Sztab Generalny WP. O wyborze lokalizacji w Łowiczu przesądziły względy operacyjne. Jak napisano:

"Lokalizacja ta posiada także „dostępny” potencjał osobowy oraz jest korzystna z uwagi na niewielką odległość pomiędzy pododdziałami brygady, co ułatwia funkcjonowanie jednostki wojskowej. Ponadto, infrastruktura drogowo-kolejowa zapewnia sprawne funkcjonowanie jednostki, a zaplecze umożliwia prowadzenie szkolenia pododdziałów w oparciu o kompleksy leśne".

Koszty i status inwestycji w Łowiczu

Podobnie jak w przypadku Gostynina, resort zabezpieczył już środki finansowe na inwestycję w Łowiczu. W 2025 roku zakupiono tam nieruchomość na potrzeby kompleksu wojskowego za cenę 9 010 000 zł. Rozpoczęcie prac budowlanych, podobnie jak w Gostyninie, jest uzależnione od zakończenia procedur formalnych i przygotowania terenu.

Dwie lokalizacje, jedna brygada – co to oznacza w praktyce?

Rozdzielenie 2. Brygady Rakiet na dwie lokalizacje to strategiczna decyzja podyktowana realiami infrastrukturalnymi i wymogami operacyjnymi. W praktyce oznacza to, że w Gostyninie i Łowiczu powstaną uzupełniające się komponenty, które razem będą tworzyć spójną i w pełni funkcjonalną jednostkę. Choć MON nie precyzuje, które dokładnie pododdziały trafią do której lokalizacji, można zakładać, że podział zostanie zrealizowany w sposób zapewniający maksymalną efektywność bojową i logistyczną. Rozpoczęcie służby przez żołnierzy w obu garnizonach jest ściśle uzależnione od terminu dostosowania infrastruktury do potrzeb Sił Zbrojnych RP.

Sekretarz stanu Paweł Bejda w swojej odpowiedzi podkreślił, że nie wszystkie informacje dotyczące formowania brygady mogą zostać upublicznione. Zgodnie z ustawą o ochronie informacji niejawnych, dane takie jak szczegółowa obsada etatowa 2. Brygady Rakiet oraz harmonogram dostaw sprzętu wojskowego objęte są klauzulą tajności. 

W Gostyninie będzie służyć 800 żołnierzy 2 Brygady Rakiet

22 kwietnia br. Wicepremier, Minister Obrony Narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz podpisał z burmistrz Gostynina Agnieszką Korajczyk-Szyperską list intencyjny w sprawie współpracy przy realizacji zadań w zakresie bezpieczeństwa i obronności państwa.

W ramach porozumienia w Gostyninie stacjonować będzie 2. Brygada Rakiet. Docelowo w mieście ma służyć około 800 żołnierzy. Brygada powstaje w ramach „Pakietu Wzmocnienia Sił Zbrojnych RP 2023-2025” i będzie zlokalizowana w dwóch miejscach: Łowiczu i Gostyninie. Formacja zostanie wyposażona w wieloprowadnicowe wyrzutnie rakietowe Chunmoo, w znacznym stopniu (70-80%) składane w Polsce, z produkcją pocisków rakietowych realizowaną na polskim terenie w ramach programu HOMAR-K. Inwestycja ma wzmocnić bezpieczeństwo północnego Mazowsza, stworzyć nowe miejsca pracy (zarówno wojskowe, jak i cywilne) oraz wesprzeć polski przemysł zbrojeniowy.