- Szef MSZ Niemiec Johann Wadephul przedstawił w Berlinie propozycje reform UE, mające zwiększyć jej zdolność do działania.
- Główną propozycją jest odejście od zasady jednomyślności w polityce zagranicznej na rzecz większości kwalifikowanej, co ma zapobiec blokowaniu decyzji przez pojedyncze państwa.
- Wadephul zaproponował także ściślejszą współpracę mniejszych grup państw oraz nowe formy rozszerzenia UE, zakładające stopniową integrację krajów kandydujących.
- Niemiecki minister podkreślił, że Berlin nie jest osamotniony w dążeniu do zmian, a jego plan należy do najdalej idących propozycji reformy Unii Europejskiej od dziesięcioleci.
Johann Wadephul, szef niemieckiego MSZ, przedstawił w środę (6 maja) w Berlinie plan reform Unii Europejskiej, który ma na celu zwiększenie jej efektywności i zdolności do szybkiego reagowania na kryzysy. Głównym punktem propozycji jest rezygnacja z zasady jednomyślności w obszarze polityki zagranicznej na rzecz większości kwalifikowanej. Zdaniem niemieckiego ministra, obecne mechanizmy decyzyjne mogą prowadzić do paraliżu Wspólnoty, co w obliczu zagrożeń egzystencjalnych jest niedopuszczalne.
Koniec z blokowaniem decyzji? Niemiecki plan dla UE
Johann Wadephul podkreślił, że zasada jednomyślności w sprawach bezpieczeństwa może narazić Unię na zagrożenie egzystencjalne. Jako przykład podał kilkumiesięczną blokadę unijnej pożyczki dla Ukrainy, spowodowaną sprzeciwem Węgier. „Wystarczy sprzeciw kilku, a nawet jednej osoby, aby zablokować działania wszystkich” – zauważył minister w Fundacji Konrada Adenauera w Berlinie. Według Wadephula, częstsze stosowanie głosowania większością kwalifikowaną jest kluczowe dla usprawnienia wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa.
Mimo proponowanych zmian, Wadephul zaznaczył, że celem nadal pozostaje jak największa jedność wszystkich 27 państw członkowskich. Odejście od jednomyślności ma przede wszystkim ułatwić podejmowanie decyzji, eliminując możliwość blokowania kluczowych postanowień przez pojedyncze państwa.
Sześciopunktowy plan reform: Elastyczność i stopniowa integracja
W swoim sześciopunktowym planie reform UE, Johann Wadephul zaproponował również ściślejszą współpracę w ramach mniejszych grup państw, w sytuacjach, gdy osiągnięcie zgody całej Unii jest niemożliwe. Wśród postulatów znalazły się także nowe formy rozszerzenia Unii, zakładające stopniową integrację krajów kandydujących, od etapów pośrednich aż po pełne członkostwo.
„Możliwa jest wzmocniona, stopniowa integracja, od etapów wstępnych aż po pełne członkostwo” – powiedział minister. Jego zdaniem, taki mechanizm mógłby pomóc przełamać zastrzeżenia części państw wobec szybkiego przyjmowania nowych członków. Traktaty akcesyjne mogłyby zawierać klauzule dotyczące udostępniania środków finansowych i wzmacniania zasady lojalnej współpracy.
Bałkany Zachodnie i nowi członkowie: Kto może dołączyć do UE?
Wadephul podkreślił, że państwom Bałkanów Zachodnich dano europejską perspektywę już ponad dwie dekady temu. „Jesteśmy im winni rezultaty” – oznajmił, apelując o konkretne postępy w relacjach z krajami gotowymi do reform. Dodał również, że ewentualne rozszerzenie Unii o Islandię i Norwegię byłoby „więcej niż mile widziane”.
Niemiecki minister zaznaczył, że Berlin nie jest osamotniony w dążeniu do zmian. Pod niemieckim przewodnictwem zebrało się już 12 państw członkowskich, popierających reformy. Wadephul zapowiedział rozmowy ze wszystkimi stolicami, „także z tymi, które jak dotąd pozostają sceptyczne”.
Oporne głosy i przyszłość debaty
Portal sieci redakcji regionalnych RND zaznaczył, że Wadephul chce teraz rozpocząć szeroką debatę w UE. W Brukseli od dawna istnieją zwolennicy odejścia od jednomyślności w polityce zagranicznej i sankcyjnej, jednak projekt budzi również opór. Według źródeł w chadeckiej CDU, część polityków obawia się, że bez jednomyślności UE mogłaby podejmować decyzje sankcyjne wbrew stanowisku Niemiec, np. wobec Izraela – zaznaczył RND.
Niemieckie media oceniają, że plan Wadephula należy do najdalej idących propozycji reformy Unii Europejskiej od dziesięcioleci. Otwiera on dyskusję na temat przyszłości Wspólnoty i jej zdolności do efektywnego działania w dynamicznie zmieniającym się świecie.
Podcasty
Playlisty tematyczne
