W odpowiedzi na rosyjską agresję, Norwegia, podobnie jak inne państwa nordyckie i sojusznicy z NATO, podjęła natychmiastowe działania. Już w pierwszych dniach i tygodniach wojny rząd w Oslo zdecydował o przekazaniu sprzętu wojskowego, co stanowiło zerwanie z dotychczasową restrykcyjną polityką eksportu uzbrojenia do krajów objętych konfliktem. Już w 2022 roku, Norwegia zdecydowała się przekazać granatniki przeciwpacerne M72, systemy obrony powietrznej krótkiego zasięgu Mistral, samobieżne haubice M109 kalibru 155 mm wraz z częściami zamiennymi i amunicją oraz sprzęt indywidualny dla żołnierzy, taki jak hełmy, kamizelki kuloodporne, maski przeciwgazowe i racje żywnościowe. Całkowita wartość norweskiej pomocy dla Ukrainy w 2022 roku wyniosła około 10,7 mld koron norweskich (ok. 965 mln euro), z czego 4,4 mld koron przeznaczono na wsparcie wojskowe, a 6,3 mld na pomoc cywilną i humanitarną.
Kluczowym momentem w norweskiej polityce pomocowej było ustanowienie w lutym 2023 roku Programu Wsparcia Nansena. Nazwany na cześć Fridtjofa Nansena, norweskiego odkrywcy i działacza humanitarnego, który sto lat wcześniej niósł pomoc głodującej Ukrainie, program ten stał się symbolem długoterminowego zaangażowania.
Początkowo program zakładał przeznaczenie 75 mld NOK (ok. 6,8 mld euro) na pięć lat (2023-2027), z roczną alokacją na poziomie 15 mld NOK. Jednak w obliczu przedłużającej się wojny i rosnących potrzeb, program był kilkukrotnie rozszerzany. Pod koniec 2024 roku został przedłużony do 2030 roku, a jego całkowity budżet wzrósł do 274,5 mld NOK, co czyni go największą inicjatywą pomocową w historii Norwegii. Program jest elastyczny i dzieli środki na wsparcie wojskowe oraz cywilne, w zależności od bieżących potrzeb zgłaszanych przez Kijów.
Szczegóły norweskiej pomocy dla Ukrainy w 2025 roku – od transporterów M113 po myśliwce F-16
Według najnowszego raportu sporządzonym w ramach Traktatu o handlu bronią w roku 2025 pomoc Norwegii dla Ukrainy obejmowała szeroką gamę pojazdów opancerzonych, jak wynika z raportu kraj zdecydował się przekazać:
- 20 transporterów opancerzonych M113
- 33 lekkie pojazdy opancerzone Iveco LMV
- 3 inżynieryjne pojazdy opancerzone NM189 Ingeniørpanservogn
- 18 transporterów opancerzonych XA-185 SISU
- 12 samobieżnych systemów moździerzowych NM204/M125A
- 6 transporterów opancerzonych XA-186 SISU
Poza pojazdami pancernymi, Norwegia przekazała Ukrainie myśliwce F-16. Choć dokładna liczba maszyn nie została ujawniona w raporcie, jest to część międzynarodowej "koalicji F-16", w ramach której kilka państw NATO, w tym Dania, Holandia i Belgia, dostarcza Ukrainie te samoloty. Do czerwca 2025 roku Ukraina otrzymała prawdopodobnie do 50 myśliwców F-16 z różnych źródeł. Pakiet uzupełnia nieokreślona liczba moździerzy kalibru 81 mm.
Polecany artykuł:
Transportery M113 i SISU – mobilność i ochrona piechoty
Transportery M113 to jedne z najbardziej rozpoznawalnych i rozpowszechnionych wozów na świecie. Mimo swojego wieku, dzięki licznym modernizacjom, wciąż stanowią cenny środek transportu dla piechoty zmechanizowanej, chroniąc załogę i desant przed ostrzałem z broni strzeleckiej i odłamkami. Z kolei fińskie transportery SISU XA-185 oraz XA-186 to kołowe wozy 6x6, cenione za wysoką mobilność w trudnym terenie oraz zdolności amfibijne (wersja XA-185). Wersja XA-186, używana niemal wyłącznie przez Norwegię, charakteryzuje się wzmocnionym opancerzeniem.
Lekkie pojazdy Iveco LMV i wsparcie inżynieryjne
Pojazdy wielozadaniowe Iveco LMV, to nowoczesne konstrukcje 4x4 zapewniające wysoki poziom ochrony przeciwminowej i balistycznej, co jest kluczowe w warunkach współczesnego konfliktu. Są wszechstronne mogą służyć do zadań patrolowych, rozpoznawczych, jako wozy dowodzenia czy ambulanse. Uzupełnieniem wsparcia logistycznego są 3 inżynieryjne pojazdy opancerzone NM189 Ingeniørpanservogn. Zbudowane na podwoziu czołgu Leopard 1, są wyposażone w wysięgnik z łyżką, lemiesz i wciągarki, co pozwala im na budowę umocnień, usuwanie przeszkód i przygotowywanie stanowisk ogniowych dla innych jednostek.
Siła ognia: samobieżne moździerze
Ważnym elementem pakietu są samobieżne systemy moździerzowe NM204/M125A. Są to warianty transportera M113, uzbrojone w moździerz kalibru 120 mm (wersja M125A) lub 81 mm. Zapewniają one mobilne wsparcie ogniowe, mogąc szybko zająć pozycję, oddać strzały i wycofać się, zanim przeciwnik zdąży odpowiedzieć.
