Polska oficjalnie stałym członkiem European Tactical Airlift Programme. Większa interoperacyjność Sił Powietrznych

• Polska awansowała do stałego członkostwa w European Tactical Airlift Programme (ETAP/ETAC), ważnej inicjatywie obronnej Europy.
• Po latach bycia obserwatorem, nasz kraj zyskuje teraz pełny wpływ na rozwój wspólnych standardów i procedur lotnictwa transportowego.

Polska z pełnym członkostwem w ETAP. Większa interoperacyjność Sił Powietrznych

Polską delegację reprezentował Inspektor Sił Powietrznych gen. dyw. Tomasz Jatczak. Przystąpienie do struktur ETAP/ETAC jest zwieńczeniem wieloletniej współpracy Warszawy z europejskimi partnerami w obszarze szkolenia i interoperacyjności załóg transportowych.

Przez lata Polska uczestniczyła w programie jako obserwator, biorąc udział w kursach, szkoleniach, treningach i sympozjach, przypomniało Dowództwo Generalne Sił Zbrojnych. Status stałego członka oznacza pełniejsze włączenie w planowanie i realizację działań ETAP/ETAC, a tym samym większy wpływ na rozwój wspólnych procedur, standardów i zdolności europejskiego lotnictwa transportowego.

Europejskie Centrum Transportu Taktycznego (ETAC) odpowiada za rozwijanie wspólnych standardów szkolenia europejskich załóg lotnictwa transportowego. Ośrodek powstał w ramach współpracy państw uczestniczących w programie European Air Transport Fleet (EATF), którego celem jest zwiększenie interoperacyjności, zdolności operacyjnych oraz gotowości załóg i samolotów transportowych.

To wielki dzień dla Sił Zbrojnych RP, Polska formalnie dołączyła do międzynarodowej społeczności budującej zdolności europejskiego taktycznego lotnictwa transportowego, co umacnia pozycję naszego kraju na arenie międzynarodowej - zaznaczono w komunikacie.

Od wspólnych szkoleń do europejskiego centrum

Program szkolenia taktycznego lotnictwa transportowego rozpoczął się w 2011 roku. Z czasem rozszerzano zakres organizowanych przedsięwzięć, obejmując zarówno szkolenia podstawowe, jak i zaawansowane. Ważnym elementem współpracy stało się opracowanie europejskich taktyk, technik i procedur (European Tactics, Techniques and Procedures, ETTP), które stworzyły wspólną podstawę do prowadzenia operacji i szkoleń.

W fazie rozwoju programu przeszkolono ponad 100 załóg, które wykonały łącznie ponad 2000 godzin lotów. Wspólne standardy pozwoliły ograniczyć różnice między procedurami stosowanymi w poszczególnych państwach i poprawić współdziałanie europejskich sił transportu powietrznego.

Kolejnym krokiem było utworzenie Europejskiego Centrum Transportu Taktycznego (ETAC). W 2016 roku jedenaście państw uczestniczących w EATF: Belgia, Bułgaria, Czechy, Niemcy, Hiszpania, Francja, Włochy, Luksemburg, Holandia, Norwegia i Portugalia podpisało porozumienie techniczne dotyczące powołania ośrodka. Centrum rozpoczęło działalność 8 czerwca 2017 roku w Hiszpanii. Uroczystość otwarcia odbyła się z udziałem hiszpańskiej minister obrony oraz przedstawicieli Europejskiej Agencji Obrony i Unii Europejskiej. Przekazano wówczas odpowiedzialność za realizację zadań z EDA na dowódcę ETAC.

Cztery filary działalności ETAC

Centrum przejęło zadania realizowane wcześniej w ramach programu EATF. Jego działalność opiera się na czterech głównych projektach szkoleniowych i eksperckich, funkcjonujących pod wspólną nazwą European Tactical Airlift Projects (ETAP).

Pierwszym z nich jest ETAP-T, czyli coroczne, dwutygodniowe ćwiczenia przeznaczone dla załóg samolotów transportowych. Szkolenie obejmuje zaawansowane scenariusze operacyjne i jest dostosowywane do krajowych wymagań szkoleniowych. Oprócz pilotów uczestniczą w nim również personel wywiadowczy i techniczny, zespoły ewakuacji medycznej, obsługa terminali lotniczych oraz spadochroniarze. Przedsięwzięcie wspiera Europejskie Dowództwo Transportu Powietrznego (EATC).

Drugim projektem jest ETAP-C, obejmujący dwutygodniowe kursy zaawansowanego szkolenia taktycznego. Załogi wykonują zadania w symulowanym środowisku operacyjnym, uwzględniającym zagrożenia ze strony systemów obrony powietrznej oraz lotnictwa przeciwnika. Kursy organizowane są cztery razy w roku: we Francji, Hiszpanii (dwie edycje) i Bułgarii. Program obejmuje szkolenia z lotów pojedynczych, w ugrupowaniach oraz operacji nocnych z wykorzystaniem gogli noktowizyjnych.

ETAP-S to dwudniowe, coroczne sympozjum poświęcone zagadnieniom związanym z transportem powietrznym. Podczas spotkań przedstawiciele państw uczestniczących w programie omawiają kwestie operacyjne i techniczne, identyfikują braki w zdolnościach oraz poszukują możliwości dalszego rozwoju współpracy.

Czwartym elementem jest ETAP-I, czyli tygodniowy kurs dla wybranych instruktorów narodowych. Jego uczestnicy zdobywają wiedzę na temat europejskiej doktryny transportu powietrznego, możliwości różnych typów samolotów oraz zasad harmonizacji procedur szkoleniowych. Po ukończeniu kursu instruktorzy wspierają załogi podczas przygotowania i realizacji misji, a następnie oceniają ich działania pod kątem wymagań programu szkolenia.